පොදු ගමනාගමනය නොමිලේ

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

201milinda-prashna8/04/18 – ලංකාදීප

ශ‍්‍රී ලංකාවේ පොදු ප‍්‍රවාහනය ගැන ප‍්‍රශ්න තිබේ. සාමාන්‍ය ජනතාවට සිය දිනපතා ගමන බිමන තිත්ත වී ඇත. පාසලට, කාර්යාලයට හෝ වෙනත් කාර්යයකට මහපාරට එන ජනතාවට පොදු ප‍්‍රවාහන සේවාව නිසි පහසුව සලසන්නේ නැත. කාලය නාස්ති කිරීම එක පැත්තකින් ප‍්‍රශ්නයකි. අනෙක් පැත්තෙන් ගමනා ගමන වියදම නිතිපතා ඉහළ යන බව පෙනේ. ඉතාම අපහසුවෙන් බස් රථ හා කෝච්චි වල එල්ලී ගමන් කරන මගීන් ගැන ප‍්‍රමාණවත් අවධානයක් යොමු විය යුතුය. පොදු ප‍්‍රවාහනය වැඩි දියුණු කිරීම සඳහා ලෝකයේ හොඳම අදහස් රටට තිබේ. නමුත් ක‍්‍රියාවට නැගෙන්නේ නැත. පසුගිය සිංහල හා දෙමල අලූත් අවුරුදු කාල පරිච්ෙඡ්දය එයට හො`ද උදාහරණයකි. ජනතාව ගම් බිම් බලායන්නට අප‍්‍රමාණ පීඩාවක් විඳන ලද බව නොරහසකි.

ප‍්‍රංශයේ බටහිර ප‍්‍රදේශය පසුගිය වසරේ සැප්තැම්බර් මාසයේ සිට එම ප‍්‍රදේශයේ වැසියන්ට නොමිලේ බස් ගමන් වාර පවත්වාගෙන යයි. එහි ප‍්‍රතිඵලයක් ලෙස පොදු ප‍්‍රවාහනය භාවිතා කරන මගීන් ප‍්‍රමාණය සියයට එකසිය තිහකින් වැඩි වී ඇත. නගරයට එන වාහන ප‍්‍රමාණය බොහෝ සෙයින් පහත වැටී තිබේ. පොදු ප‍්‍රවාහනය නොමිලේ සහ කාර්යක්ෂමව සැපයීම පදනම් කරගෙන කාලය කළමණාකරනය කරගත හැකි වී ඇත. එය පරිසරයට හිතකර සාධකයක් ද වී තිබේ. පැරිස් නගරාධිපතිවයා ද නගරය තුළ නොමිලේ පොදු ප‍්‍රවාහනය පවත්වාගෙන යන්නට සැලසුම් කරමින් සිටින බව අනාවරණය වෙයි. එයට සමාන වැඩ පිලිවෙලක් ජර්මනිය ළඟදීම අරඹනු ඇත.  රට පුරා නොමිලේ පොදු ප‍්‍රවාහන සේවා පවත්වාගෙන යාම අරමුණු කරගෙන නගර පහක අත්හදා බැලීමේ ව්‍යාපෘතියක් අරඹන්නට ජර්මනිය තීරණය කර තිබේ. මෙම අලූත් අදහස් ඇති පාලකයෝ සඳහන් කරන අන්දමට දැනට කරගෙන යන සහන ගාස්තු ක‍්‍රමය මගින් ලැබෙන ආදායම අඩුය. සේවය වෙනුවෙන් ලැබෙන ආදායම සමස්ථ පිරිවැයෙන් සියයට දහයක් පමණකි. එම අඩු ආදායම ද නොසලකා පැත්තකට කළහොත් වෙනත් වාසි ලැබේ. අධික මාර්ග තදබදය ඇති කරන පුද්ගලික වාහන නගරයෙන් ඉවත් වෙයි. පරිසරය ආරක්ෂා වෙයි. කාලය කළමණාකරනය කරගත හැකි වීම විශාලම වාසියයි. අලූත් දේ හිතන පාලකයන්ගේ නිර්මාණශීලී අදහස් වලින් දියුණු රටවල පැවැත්ම වර්ණවත් වී තිබේ.

ශ‍්‍රී ලංකාවේ ප‍්‍රතිපත්ති සම්පාදකයන් ද අලූතින් හිතන්නට අවශ්‍යය. ලෝක බැංකු වාර්තාවකට අනුව පොදු ප‍්‍රවාහනයේ දී කාන්තාවන් අතවර වලට ලක් වෙති. ගැහැනු දරුවන්ට හෝ කාන්තාවන්ට පොදු ප‍්‍රවාහන සේවයක ගමන් කළ නොහැකි තරමට පිරිහී ගිය ක‍්‍රමයක් බිහිකිරීම ගැන අප කම්පා විය යුතුය. එම වාර්තාව අනුව 2010 සිට වසර හයක් තුළ සියයට පහක කාන්තා ශ‍්‍රම බලකායක් පොදු ප‍්‍රවාහනයේ අමිහිරි අත්දැකීම් නිසා වැඩට පැමිණීම අත්හැර තිබේ. දියුණුවන රටකට එය ගැටළුවකි.

ජන හා සංඛ්‍යා ලේඛන දෙපාර්තමේන්තුවේ වාර්තා අනුව 1986 දී පවුලක පොදු ප‍්‍රවාහන වියදම රුපියල් 105.00 කි. 2016 වසරේ දී එය රුපියල් 5,548.00 දක්වා වැඩි වී ඇත. ඉතාම වෙහෙසකින් පොදු ප‍්‍රවාහනයේ ගමන් කරන අතර කාන්තාවන් හිරිහැරයට ලක් වෙති. ප‍්‍රවාහනය වෙනුවෙන් කරන පිරිවැය ද දරා ගත නොහැකි සේ ඉහළ ගොස් ඇති බව පැහැදිලිව පෙනේ. මේවා කළමණාකරනය කරන්නේ කෙසේද?

පොදු ප‍්‍රවාහනය විධිමත් කිරීම සඳහා නොයෙක් අත්හදා බැලීම් කර ඇත. පසුගිය කාල වකවානුව තුළ පැවැති සෑම ආණ්ඩුවක්ම නොයෙක් පියවර ගෙන තිබේ. පොදු ප‍්‍රවාහනය සහන ගාස්තු ක‍්‍රමයකින් පවත්වා ගෙන යන බව නොරහසකි. ඒවා පාඩු ලබන අතර පියවන්නේ ජනතාවගේ බදු වලින්ය. පොදු ප‍්‍රවාහනයේ දුර්වලතා නිසා සෑම වැසියෙකුම තමන්ගේ වාහනයක් මිල දී ගෙන ප‍්‍රවාහන අවශ්‍යතා සපුරා ගන්නට උත්සාහ කරමින් සිටී. ලෝකයේ සිදුවන නව ප‍්‍රවණතා අධ්‍යයනය කිරීම වැදගත්ය.

 

 

 

Advertisements

මැයි දිනය

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

2018/04/11 – ලංකාදීප

ලෝකයේ වැඩ කරන ජනතාව වෙනුවෙන් දිනයක් තිබේ. එය කම්කරු දිනය වශයෙන් නම් කර ඇත. මැයි මාසයේ පළමු වැනිදා වැඩකරන ජනතාව වෙනුවෙනි. වැඩ කරන ජනතාව හා පාලකයා අතර අයිතිවාසිකම් අරභයා ඇත්තේ අවසානයක් නැති සටනකි. ආරම්භක වකවානුවේ දී මෙම වෘත්තීය අරගලය වෙනුවෙන් කදුළින් සහ රුධිරයෙන් කරන ලද කැපවීම අද ලබා ඇති ජයග‍්‍රහණයන් හි පදනමයි. වැඩකරන ලද ජනතාවගේ අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් අසීමිත ධෛර්යයකින් නැගී සිටි ජන නායකයන්ගේ දැක්ම මැයි දිනයේ සංකේතය වී ඇත. යුරෝපා රටවල වසන්ත කාලයේ කරන උත්සව වලට ඇතුළු වූ අංගයක් වන මැයි දිනය වාමාංශික නායකයන් ගේ අනුදැනුමෙන් මෙරටට ද එකතු විය.

වෙසක් පුන් පොහොය දිනය සහ මැයි දිනය සැමරීම එය කාරණා දෙකම එක වකවානුවක සිදුවීම පදනම් කරගෙන මැයි පෙලපාලි සහ ජන රැළි පැවැත්වීම ගැන වෙනස් අදහස් මතු වී තිබේ. මැයි දිනය වෙනත් දිනයකට එනම් මැයි හත් වැනි දා ට කල් දමා රජයේ නිවාඩුවක් ප‍්‍රකාශ කිරීමට රජය තීරණයක් ගෙන තිබේ.

චක‍්‍රවර්තී රජකමට පත්වන්නට පසුබිම තිබුණ බෝසත් සිද්ධාර්ථ කුමාරයාණෝ සියළු සම්පත් හැර විමුක්තිය අනාවරණය කරගත්හ. එය සමස්ථ ලෝක ප‍්‍රජාවට බෙදා දුන්හ. ශ‍්‍රී ලංකාවාසීන් අතරින් විශාල බහුතරයක් බුද්ධ දර්ශනයෙන් හෙළි කරන මැද පිලිවෙත අනුමනය කරති. බුදු දහම ජීවිතයට ගැලපෙන නිසි මාවත වශයෙන් තෝරාගෙන සිටිති. මහා කාරුණිකයාණන් වහන්සේ වෙත කෘතෝපවේදීත්වය උදෙසා වෙසක් උත්සවය පැවැත්වීම සුදුසුය. එය වෙනුවෙන් කරන නිස්සාර දේ වෙනම සාකච්ඡා කළ හැකිය.

කම්කරු නායකයන් ද ජනතාවගේ විමුක්තිය උදෙසා ගෙන ගිය ව්‍යාපාරය පැත්තකට කළ හැකි දෙයක් නොවේ. නමුත් කම්කරු දිනය සම්බන්ධව පවතින වර්තමාන පසුබිම, නව ප‍්‍රවනතා සහ ජනතා ආකල්ප අනුව එය කරගෙන යන ආකාරය ගැන බරපතල විවේචනයක් තිබේ. පළමු කර්මාන්ත යුගයේ සංකල්ප අද උදා වී ඇති හතරවැනි කර්මාන්ත යුගයට ගලපා ගන්නේ කෙසේදැයි අප කල්පනා කළ යුතුය. නූතන කර්මාන්ත යුගය ඥානණීය වකවානුවක් සේ සැලකේ. බාහු ශක්තියට වඩා බුද්ධියට තැනක් ලැබී ඇත. කම්කරුවා ද හුදෙක් ආයුධ අතට ගෙන පොලව කණින පුද්ගලයෙකු නොව නවීන මෙවලම් පරිහරණය කරන බුද්ධිය වෙහෙයවා සේවය කරන පුද්ගලයෙකි. ශ‍්‍රී ලංකාවේ ශ‍්‍රම බලකාය තුළ පවා තාක්ණය හා කාර්මීකරණය යන පැති වල පවතින පරිවර්තනය විශාල එකකි.

එවැනි යුගයක ජීවත්වන මෙරට ශ‍්‍රම බලකාය තව දුරටත් කම්කරු දිනයකට සීමා කිරීම අර්ථ විරහිතය. ජනතාවගේ බුද්ධියට ගරු කරන ප‍්‍රතිපත්තියකට යොමු විය යුතුය. මෙරට පවතින රදල ලක්ෂණ යහමින් ඇති දේශපාලන ක‍්‍රමය එයට ඉඩ දෙන්නේ නැත. කම්කරු දිනය නඩත්තු කරන්නට දේශපාලන ව්‍යාපාර වලට අවශ්‍යව තිබේ. පක්ෂයේ බලය පෙන්වන අනාගාමිකයන් කැඳවා පක්ෂ නායකයන් වේදිකාවට ඔසවා තබන ව්‍යාපාරයක් වශයෙන් මැයි දිනය සංවිධානය කරන බව පැහැදිලිව පෙනේ. තරුණ බුද්ධිමත් පිරිස මෙම පසුබිම හªනාගෙන සිටිති. නමුත් දේශපාලන ග‍්‍රහණයෙන් ගැලවෙනු නොහැකි අතරමැදි තැනකට කොටු වී සිටී.

අලූත් පරිවර්තනයක් උදෙසා අලූතින් හිතන්නට අවශ්‍යය. කම්කරු දිනය කාලානුරූපව වෙනස් විය යුතුය. දේශපාලනඥයන් ගේ ඉලක්ක සාක්ෂාත් කරනු වෙනුවට සමාජ අභිවෘද්ධිය ගැන කල්පනා කිරීම වැදගත්ය. ජන විඥාණය  ගැලී ඇති මෙකල පවතින ගතානුගතික රාමුවෙන් මුදවා ගැනීම සුදුසුය. මැයි දිනය තමන්ට පහසු දිනයක පවත්වන්නට මෙරට දේශපාලන පක්ෂ කිසිම විරුද්ධත්වයක් රහිතව එකතුවීම එවැනි ප‍්‍රබෝධයක් ඇති කිරීම වැලැක්වීමට සාධකයක් වී තිබේ. ජනතාවගේ කැමැත්ත, ජනතාවගේ සිතිවිල්ල සහ ජනතාවගේ අභිලාශය මෙහි දී ඉතා වැදගත්ය.

කියවිය යුතු පොතක්

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

 

2018/04/04 – ලංකාදීප

milinda-prashna

හාවඞ් විශ්ව විද්‍යාලයේ මහාචාර්ය ස්ටීවන් පින්කර් ලියන ලද කෘතිය අනිවාර්යෙන් කියැවිය යුතු පොතක් බව මයික්‍රොසොෆ්ට් සමාගමේ සම නිර්මාතෘවරයා වන බිල් ගේට්ස් සිය බ්ලොග් සටහනක දක්වා තිබේ. එයට හේතුවක් ඇත. උපකල්පනය කරන සමහර දේවල් අසත්‍ය බව කරුණු ගවේශනය කිරීමේ දී තහවුරු වන බව එකී ‘‘එන්ලයිට්මන්ට් නව්’’ නමැති කෘතිය පෙන්වාදීමයි. කරුණු පදනම් කරගෙන තීන්දු ගැනීම අවශ්‍ය බව පෙන්වන හෙයින් මෙම පොත වැදගත් බව බිල් ගේට්ස් ගේ අදහස විය හැකිය.

මෙම කෘතියෙහි එක කාරණයක් අනුව මිනීමැරුම් ඇතුළු දරුණු අපරාධ හෙයින් ලෝකය ඉතාම නරක තැනකට පත්ව ඇති බව උපකල්පනය කිරීම වැරදි බව මහාචාර්ය පින්කර් පෙන්වා දෙයි. ජනගහනයට සාපේක්ෂව මනුෂ්‍ය ඝාතන අඩු වී තිබේ. යුද ගැටුම් හෙයින් සිදුවන ඝාතන 1945 වසරේ සිට අද වන විට විසි ගුණයකින් පහත වැටී ඇත. යුද්ධ ඇතිවීම වලක්වන ජාත්‍යන්තර නීති රීති එයට බෙහෙවින් හේතු වී ඇති බව දැක්වෙයි.

ජාත්‍යන්තර පර්යේෂකයන් ගේ මතය එය විය හැකිය. නමුත් ශ‍්‍රී ලංකාවේ පුරවැසියන්ට මෙරට සිදුවන මනුෂ්‍ය ඝාතන සහ අපරාධ ගැන වෙනස් අදහසක් ඇති බව පැහැදිලිය. අපරාධ ගැන භීතියක් තිබේ. අපරාධකරුවන් කොටු කරගැනීමට දරන ප‍්‍රයත්නය ගැන බරපතල විවේචන තිබේ. නීතියෙන් ලැබෙන දඩුවම ගැන නොයෙක් අදහස් ඇත.

නීති විරෝධී ගිනි අවි භාවිතා කරන පිරිස් කරන ඝාතන ගණනාවක් මෑත කාලය තුළ වාර්තා විය. ඝාතන කණ්ඩායම් ප‍්‍රසිද්ධියේ කරගෙන යන බව ජනතාව විශ්වාස කරයි. අපරාධකරුවන්ට දේශපාලන බලය හා යම් ප‍්‍රමාණයකට පොලිස් හා ආරක්ෂක අංශ සම්බන්ධතා ඇති බව ජනතාව සැක කරයි. තාක්ෂණය දියුණුය. අපරාධ වැලැක්වීම විෂයයක් සේ දියුණු වී තිබේ. සුළු හෝඩුවාවක් මත සිද්ධි අනාවරණය කරගැනීම පහසු වී ඇති අතර ඉක්මනින් තොරතුරු ගවේශණය කර වරදකරුවන්ට දඩුවම් දිය හැකිය. ශ‍්‍රී ලංකාවේ පොලිසිය හෝ එහි දක්ෂ නිලධාරීහු අවතක්සේරුවට ලක් විය යුතු නැත. එහෙත් අවාසනාවකට මෙන් මෙරට අපරාධ හා මනුෂ්‍ය ඝාතන ගැන  බලවත් ගැටළු තිබේ.

දීර්ඝ කාලයක් යුද ගැටුම් සහිත වාතාවරණයක් පැවැති රටක් සාමකාමී යුගයකට ඇතුළු වීමට කාලයක් ගතවෙයි. නීතියේ ආධිපත්‍ය තහවුරු කර සැනසිලිදායක රටක් ගොඩනගනු සඳහා මෙතෙක් ගත වූ කාලය හොඳටම ප‍්‍රමාණවත්ය. පවතින දුබලතා පාලකයන්ගේ දුර්වලතාවයකි. විනය ඇති කර ජනතාව තුළ භීතිය පහ කරන පරිසරට ඇති කිරීමට වහා පියවර ගත යුතුව ඇත. අධිකරණය හා පොලිසිය වැනි ආයතන කෙරෙහි ජනතා විශ්වාසය බිඳ වැටී තිබේ. බාහිර බලපෑම් එල්ල වී ඇත. ඒවා වලකා අධිකරණය සහ පොලිසිය සම්බන්ධයෙන් වෙනස්කම් කළ යුතු නම් එයට පියවර ගැනීම සුදුසුය.

ලෝකයේ බොහෝ රටවල පොලිස් නිලධාරීහු ජන සමාජය සමග සම්බන්ධය. කොට්ඨාශයේ ජනතාව ගේ ක‍්‍රියාකාරකම් ගැන හොඳ අවබෝධයක් තිබේ. බි‍්‍රතාන්‍ය සහ ජපානය වැනි රටවල පොලිස් නිලධාරීහු නිතර සෙවිල්ලෙන් සිටින අතර නිලධාරීහු බාහිර බලපෑම් වලට යටත් නැත. මෙරට පොලිස් නිලධාරීහු පවා ගමේ චන්ඩියා කවුදැයි හදුනාගෙන සිටියේය. හොරකමක් සිදුවූ විට කළේ කවුදැයි දන්නා තරමට ජනතාව සමග එකට ජීවත් විය. ගමේ ආගමික ස්ථානය තරමටම පොලිසිය ගමට විශාල සම්බන්ධතාවයක පැවැතිණ. පොලිසිය ගිනි අවිගෙන ත‍්‍රස්තවාදය මර්දනය සඳහා යොමු වීම පරිහානියේ ආරම්භය බව දැක්විය යුතුය. දේශපාලනඥයන් පොලිසිය තමන්ට වහල් කරගත්තේය. එයින් ඇති කරන ලද අවාසියට අද ජන සමාජ වන්දි ගෙවමින් සිටී. අපරාධකරුවන් පොලිසිය හා නීතිය අභිබවා පැමිණ ඇති අතර ඝාතනය කර එහි සාක්ෂි දෙපතුල අසලට ගෙනැවිත් දමන තරමට අමානුෂික වී තිබේ.

මෙම පසුබිම ගැන තද අවධානයක් යොමු කළ යුතුය. පූර්ණ ප‍්‍රතිසංවිධානයක් ගැන හිතන්නට අවශ්‍යය. දේශපාලන බලපෑමෙන් තොර කළ යුතු අතර අපරාධ මැඩ පැවැත්වීම සඳහා සැලසුම් සහගත වෘත්තීයවේදීත්වය තහවුරු කිරීම කෙරෙහි පියවර ගත යුතුය.

 

දුප්පතුන්ට අලූත් දොරටුවක්

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

2018/03/28 – ලංකාදීප

දුප්පත්කම විශාල ගැටළුවකි. ලෝක ජනගහනයෙන් සැලකිය යුතු පිරිසක් ජීවිතය ගත කරන්නේ අපහසුවෙන්ය. කුස පිරෙන්නට ආහාර වේලක්, සැනසිල්ලේ නිදන්නට තැනක් අහිමි අසරණ ජන කොටසක් සිටී. එක පැත්තකින් විශාල සංවර්ධනයක් කරා යොමු වන අවස්ථාවක එහි ප‍්‍රතිලාභ අහිමි වන සීමිත පිරිස ගැන ලෝක ප‍්‍රජාව නොයෙක් ආකාරයට අවධානය යොමු කරන බව පෙනේ.

දිළිදු ජනතාවගේ අවශ්‍යතා සම්පූර්ණයෙන් සපයන්නට ආණ්ඩු අසමත්ය. කොපමණ දියුණු රටක පවා ආහාර හෝ නවාතැන් වෙනුවෙන් යදින ජන කොටසක් ඇත. ඉහළ පැලැන්තිය අතුරින් සමහර දෙනෙකු අප‍්‍රසන්නව කොන් කරනු ඇති නමුත් දුප්පතුන්ගේ මූලික අවශ්‍යතා සම්පාදනය කිරීම  බලවත් වගකීමකි. දුප්පත්කම දුරු කරන්නට නොයෙක් රටවල් ආණ්ඩු මට්ටමින් විවිධ සහනාධාර ක‍්‍රම පවත්වාගෙන යයි. ලෝක නායකයෝ දරිද්‍රතාවය තුරන් කරනු සඳහා සැලසුම් යෝජනා කරන අතර ඒවා සකස් කරන්නේ සෑහෙන සාකච්ඡා සම්මන්ත‍්‍රණ අවසානයේ දීය. විද්වත්හු නොයෙක් අදහස් ඉදිරිපත් කර දුප්පත් ජනතාව නගා සිටුවන ප‍්‍රයත්න අනාවරණය කරන අතර ඒවායෙන් යහපත් ප‍්‍රතිඵල ද ලැබේ. බලවත් සමාජය දුප්පතුන් ගේ ලෝකය වෙනස් කරන්නට කරන සැලසුම් ගැන අප‍්‍රමාණ විවේචන ද තිබේ.

එදිනෙදා ජීවත් වෙන්නට වැර දරන අසරණ පිරිස වෙනුවෙන් වෙනස් අන්දමට අවධානය යොමු කළ සිද්ධි දෙකක් මෑතක දී ජාත්‍යන්තර මාධ්‍ය වාර්තා අනාවරණය කර තිබුණි. ඒවායෙන් හෙළිදරව් කරන පැති ගැන අවබෝධයක් ලැබීම  වැදගත්ය. ආදර්ශයක් ගෙන ඉතාම දුගී දුප්පත් පිරිස වෙත මානුෂික මෙහෙවරක් ඉටු කිරීමට පියවර ගැනීම සුදුසුය.

පළමු වැනි තොරතුර කැන්ටබරි දේවස්ථානයෙන් අනාවරණය වෙයි. එහි ආච්බිෂොප්වරයා සීතලෙන් පීඩා විඳිමින් රාත‍්‍රි කාලයේ එළිමහනේ නිදාගන්නා දුප්පතුන්ට දේවස්ථානයේ දොරටු විවෘත කර ඇත. බි‍්‍රතාන්‍ය පලාත් පාලන ආයතන සුබ සාධන වියදම් කපා හැරීමට උත්තරයක් වශයෙන් මෙම තීරණය ගෙන තිබේ. කැන්ටබරියෙහි දේවස්ථාන කොටස් හතකට වෙන් කරගෙන ඇති අතර එක කොටසක් එක දිනයකට රාත‍්‍රී නවාතැන් මධ්‍යස්ථාන බවට පත් කෙරේ. එයට අමතරව ආහාර සැපයුම්, රාත‍්‍රී නවාතැන්, ණය උපදේශක මධ්‍යස්ථාන වශයෙන් තුන් පැත්තකින් අසරණ ජනතාවට පිහිටවීම අරමුණු කරගෙන දේවස්ථාන ජාලයක් සංවිධාන කර ඇත.

අනෙක් වාර්තාව ලැබෙන්නේ ද ලන්ඩන් නගරයෙන්ය. මාර්ක් ඇන්ඞ් ස්පෙන්සර් සුපිරි වෙළඳ සැල් ජාලය නගරයේ එළිමහනේ නිදන දුප්පතුන් වෙනුවෙන් රාත‍්‍රී ගත කරන තැන් පිහිටුවා ඇත. ඉතාම ධනවත් පාරිභෝගිකයන් ගැවසෙන මෙම වෙළඳ සැල් ඉදිරිපිට දුප්පතුන් රාත‍්‍රියේ නිදා සිටි අතර එයින් සිදුවන හිරිහැරය වලකනු සඳහා ඉතාම අප‍්‍රසන්න හඞක් පතුරවන නලා ශබ්ධ ඇති කර ඔවුන් පලවා හරින්නට කලින් පියවර ගෙන තිබුණි. නමුත් මානුෂික පැත්ත සලකා බලන ලද මෙම සමාගම මූලික පහසුකම් සහිත තැන් දුප්පතුන් වෙනුවෙන් අලූතින් තනා ඇති අතර අසරණ අය අතරින් තෝරා ගත් අය සිය සේවකයන් වශයෙන් බඳවා ගන්නට ද තීරණය කර තිබේ.

කැන්ටබරි දේවස්ථානය කේන්ද්‍ර කරගෙන ඇරඹුණ සේවාව සහ මාර්ක් ඇන්ඞ් ස්පෙන්සර් සුපිරි වෙළඳ සැල් ජාලය දුප්පතුන්ට පිලිසරණ වන ආකාරය පැසසුමට ලක් වී ඇත. අවුරුදු ගණනක් කොතැනකින් හෝ ලැබුණ දෙයකින් කුස පුරවාගෙන කොතැනක හෝ වැටී නිදා ගන්නට හුරු වී සිටි පිරිසකට සුබ සිහින දකින්නට මෙම අවස්ථාව ප‍්‍රයෝජනවත් වී තිබේ.

පවතින සම්පත් සහ අවකාශය ඒවා අහිමි ජන කොටස් සමග බෙදා හදා ගැනීමට නැඹුරුවීමෙන් ලෝකය යහපත් තැනක් බවට පත් වෙයි. ශ‍්‍රී ලංකාවේ ද ඉතා සුළු පිරිසක් නගර ආශ‍්‍රිතව බස් නැවතුම් පොල වල හෝ වෙළඳ සැල් අහුමුළු වල රාත‍්‍රිය ගත කරමින් සිටී. ඔවුන්ගේ ජීවිත විචිත‍්‍ර කරන්නට ආගමික ස්ථාන වලට හෝ ව්‍යාපාරික ස්ථාන වලට ඉදිරිපත් විය හැකිය. ආණ්ඩුවව හෝ පලාත් පාලන ආයතන එක්තරා ප‍්‍රමාණයකින් අසමත් වී ඇති සමාජ සුබසාධන අංශය කෙරෙහි යම් අවධානයක් ඇති කිරීම අවශ්‍යය.

 

චීන කැබිනට් මණ්ඩලය

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

2018 /03/ 21 – ලංකාදීප

ලෝකයේ  ඕනෑම රටක ඇමැති මණ්ඩලය ඉතා බාරධූර වගකීමක් උසුලයි. රට පාලනය කිරීමේ දී අවශ්‍ය ප‍්‍රතිපත්ති නිර්මාණය කරන අතර ජනතාවගේ අභිවෘද්ධිය පිණිස කාර්යශූර මෙහෙවරක නිරතය. පසුගියදා මහජන චීන සමූහාණ්ඩුව සිය කැබිනට් මණ්ඩලය වෙනස් කළේය. අවුරුදු තිහක් යනූ දීර්ඝ කාලයකි. මෙය එවැනි කාලයක් තුළ අට වැනි වතාවට කරන ලද අමාත්‍ය මණ්ඩල සංශෝධනය බව ජාත්‍යන්තර මාධ්‍ය අනාවරණය කර ඇත. ආණ්ඩු පමණක් නොව කැබිනට් මණ්ඩලය ද නිතර වෙනස් වන  රටවල් අතර චීනය අතිශය කැපී පෙනෙන තැනක් බව මෙයින් අවබෝධ කර ගත හැකිය.

අවධානය යොමු කළ යුතු තවත් පැත්තක් ඇත. මහජන චීනය විශාල භූමියක් හා බිලියනයකට වැඩි ජනගහනයක් සහිත රටකි. එය සමස්ථ ලෝක ජනගහනයෙන් හතෙන් එකකට ආසන්නය. චීනය ශ‍්‍රී ලංකාව මෙන් එකසිය හතලිස් ගුණයක්  විශාලය.  ශ‍්‍රී ලංකාවේ මුළු ජනගහනය මිලියන විසි එකක් පමණ වන අතර එය චීන අගනුවර වන බෙයිජිං නගරයේ ජීවත්වන ජනගහනයට අඩුය. ලෝකයේ දෙවැනි විශාලතම ආර්ථිකය වන අතර ඉදිරි වසර කිහිපය තුළ ඇමරිකානු ආර්ථිකය අභිබවා යනු ඇතැයි සැලකේ. චීනයේ බලවත් බව ගැන ජාත්‍යන්තර ප‍්‍රජාව සෑහෙන අවධානයකින් සිටින අතර අලූත් කැබිනට් සංශෝධනය අනුව සමස්ථ චීනය පාලනය කරනු සඳහා ඇමැතිවරු හා කොමසාරිස්වරු විසි හය දෙනෙකු තෝරා ගෙන තිබේ. විදේශ, ආරක්ෂක, අධ්‍යාපන, විද්‍යා හා තාක්ෂණ, කර්මාන්ත හා තොරතුරු තාක්ෂණ, මහජන ආරක්ෂණ, රාජ්‍ය ආරක්ෂක, සිවිල් පරිපාලන කටයුතු, අධිකරණ, මුදල්, මානව සම්පත් හා සමාජ සුබසාධන, ස්වභාවික සම්පත්, පාරිසරික,  නිවාස හා නාගරික සංවර්ධන, ප‍්‍රවාහන, ජල සම්පත්, කෘෂිකර්ම හා ග‍්‍රාමීය කටයුතු, වානිජ, සංස්කෘතික හා සංචාරක, රණවිරු කටයුතු, හදිසි තත්ත්ව කළමණාකරණ යනු අමාත්‍යංශ්‍ය බව දැක්වෙයි. නියම අන්දමින් සොයා බැලූවහොත් අමාත්‍යංශ විසි එකකි. ඉතිරි පත් කිරීම් පහ කොමිෂන් බව සඳහන් කළ යුතුය. චීන මහජන බැංකුව, ජාතික විගණන කාර්යාලය, ජාතික සෞඛ්‍ය කොමිසම, ජාතික ජනවාර්ගික කටයුතු කොමිසම හා ජාතික සංවර්ධන හා ප‍්‍රතිස්සකරණ කොමිසම බව දැක්වෙයි. මෙම අමාත්‍යංශ සහ කොමිෂන් සභා සුළු ප‍්‍රමාණයෙන් දැවැන්ත චීනය පාලනය කළ හැකිද? අපගේ රටේ හැටියට නම් අප සියළුම දෙනාට එය බරපතල ප‍්‍රශ්නයක් බව නිසැකය.

චීන කැබිනට් ඇමැතිවරුන්ගේ තනතුරු නම ඉතා කුඩාය. තනි වචනයකි. ආරක්ෂක, මුදල්, අධිකරණ ආදී වශයෙනි. අපගේ අමාත්‍යංශයක නම දිග නම්, එයට ආයතන සමූහයක කොටස් එකතු වී නැත්නම් අඩුවකි. චීනයේ නොයෙක් අමාත්‍යංශ අවස්ථානුකූලව පිහිටුවා තිබේ. මානව සම්පත් හා සමාජ සුබසාධන, ස්වභාවික සම්පත්, රණවිරු කටයුතු සහ හදිසි තත්ත්ව කළමණාකරණ වශයෙනි. එකම අමාත්‍යංශයකවත් විෂය පථයට නොගැලපෙන හෝ සංකීර්ණ වන අන්දමට වෙන්කර නැති බව බැලූ බැල්මට පෙනේ. අමාත්‍යංශයක වගකීම කුමක්ද යන්න හදුනා ගැනීමට මෙරට මෙන් ගැසට් පත‍්‍ර නිකුත් වන තෙක් බලා සිටිය යුතු නැති බව පැහැදිලිව නිරීක්ෂණය කළ හැකිය.

ආණ්ඩුව පිහිට වූ පසු පත් වූ පුද්ගලයන්ගේ මුහුණ දෙස බලා ඇමැතිකම් නිර්මාණය කිරීම වෙනුවට රටක පැවැත්ම හා අභිවෘද්ධිය උදෙසා දර්ශනයකට අනුව අමාත්‍යංශ ස්ථාපිත කිරීමේ අවශ්‍යතාවය චීන කැබිනට් මණ්ඩලය ගැන අධ්‍යයනය කරන විට පෙනේ. තේරුම් ගත යුතු යතාර්ථය එයයි.

ආණ්ඩුවේ බලය ආරක්ෂා කරගැනීම සඳහා ඇමැතිකම් හදා ඒවාට බල කේන්ද්‍රීය පුද්ගලයන් පත් කිරීම පමණක් නොව ආණ්ඩු පක්ෂයේ පුද්ගලයන්ගේ තරාතිරම සලකා අමාත්‍යංශ හැදීමෙන් පලක් නැත. නමුත් ශ‍්‍රී ලංකාවේ සිදුවන්නේ එයයි. ඇමැති මණ්ඩලය පත් කරගැනීම රාජ්‍ය නායකයාට ගැටළුවක් වන තරමට කේවල් කිරීමේ සිද්ධි ද දැකගත හැකිය. තමන්ට කැමැති විෂයයන් නොලැබුණ විට ඒවා ගැන එළිපිටම නෝක්කාඩු කියයි. හොඳින් හෝ නරකින් ඇමැතිකම් ලබා ගන්නට තැත් කරන අවස්ථා තිබේ. තවත් මහජන නියෝජිතයන් ඇමැතිකම් ඉල්ලන්නේ ඉතා පටු අරමුණු සාක්ෂාත් කර ගැනීමට බව පෙනේ. ලෝකයේ දියුණු රටවල තත්ත්ව ගැන හදාරා ශ‍්‍රී ලංකාවේ පුරවැසියන්ට ආඩම්බර විය හැකි ඇමැති මණ්ඩලයක් පත් කරගැනීමට නායකයෝ සමත් විය යුතුය.

 

හිතවත්කම් අවහිර කිරීම

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

2018/03/14 – ලංකාදීප

මහනුවර දිස්ත‍්‍රික්කයේ හටගත් සිද්ධි පාලනය කරනු සඳහා හදිසි නීතිය පනවන ලද රජය එයින් පසු සමාජ මාධ්‍ය වාරණයක් පැනවීය. එය තාවකාලික බව සඳහන් වෙයි. සමාජ මාධ්‍ය අවහිර කිරීම සිද්ධි පැතිරීම වලක්වන එක ප‍්‍රයත්නයක් යැයි රජයේ කල්පනා කරන්නට ඇත. ෆේස් බුක්, ඉන්ස්ටග‍්‍රෑම්, වට්ස් ඇප් යනාදී සමාජ මාධ්‍ය මෑත දශකය තුළ ඉතාම වේගයෙන් ව්‍යාප්ත විය. ලොව පුරා ජනී ජනයා එකිනෙකා සමග සම්බන්ධ කළේය. හිතවත්කම් ඇති කරගත් අතර දුක සැප එදිනෙදා විස්තර බෙදා හදා ගත්තේය. සමාජ මාධ්‍ය තහනම ජනතාවගේ හිතවත්කම් වලට අවහිර කළේය.

සමාජ මාධ්‍ය පාලනය කිරීමේ තීරණය දැලෙකින් සුළං බදන්නට කළ උත්සාහයකි. දැල එසේම තිබිය දී ජනතාව සිද්ධි සන්නිවේදනය සඳහා වෙනත් උපාය අනුගමනය කළහ. තාක්ෂණය ගැන ඉතාම අඩු අවබෝධයක් ඇති පිරිස් පවා බාධා මැඩගෙන සමාජ මාධ්‍ය වලට ප‍්‍රවේශ වෙන ප්‍රොක්සි භාවිතයට නැඹුරු විය. තොරතුරු දැන ගැනීම හා සංවාදය මගින් සමාජය තුළ පැවැති ජනතාවගේ අසමාන බව පලූදු කිරීම එයින් සිදුවු අනර්ථයකි. පාලනය අභිබවා ෆේස් බුක් වලට ඇතුළු වන අන්දම දැන ගෙන සිටි කොටස පමණක් නොව ට්විටර් ගිණුම් හිමියෝ ද ආණ්ඩුවේ තහනමට ලක් වූයේ නැත. එම පිරිස එක්තරා සමාජ පැලැන්තියක් නියෝජනය කළ අතර තහනම පහල පැලැන්තියට පමණක් බලපැවැත්වීම ඉතා අවාසනාවන්ත තත්ත්වයකි. ජනතාවට සමාජ මාධ්‍ය අවහිර කළ නායකයෝ තමන්ගේ එදිනෙදා දේශපාලන  ප‍්‍රචාරය සමාජ මාධ්‍ය මගින් කරගෙන ගියේය. සමාජ මාධ්‍ය පාලනය මගින් අන්තවාදීන්ට අවහිරයක් නොවූ එයින් අනතුර ඉවත් වූයේ යැයි කල්පනා කිරීම කිසිසේත් සත්‍යයක් නොවේ.

වර්තමාන සන්නිවේදන ව්‍යුහය ඉතා සංකීර්ණ එකකි. රජය හෝ දේශපාලනඥයන් එය අවබෝධ කරගෙන සිටියේ නැත. වාරණය මගින් අන්තවාදී සුළු පිරිස පාලනය කළ හැකිය. නමුත් සමාජ මාධ්‍ය මගින් බහුතර බුද්ධිමත් ජනතාව ආමන්ත‍්‍රණය කරන්නට හැකි බව අමතක කළේය. තොරතුරු දැනගැනීමේ අයිතිය තහවුරු කරන ලද වත්මන් ආණ්ඩුව සිද්ධි සම්බන්ධයෙන් විවිධ ජන කොටස් අතර සංවාදයක් ඇති කිරීම තුළින් පීඩනය පිට කරන්නට හැකි බව අවබෝධ කරගෙන සිටියේ නැත. ගැටුම් සම්බන්ධ පීඩනයට අමතරව තරුණ පෙළ තුළ ආණ්ඩුව කෙරෙහි වෛරයක් ද හටගෙන තිබේ. ආණ්ඩුවේ දේශපාලනඥයන්ට එහි ඇත්ත නැත්ත තමන්ගේ දරුවන්ගෙන්ම දැන ගත හැකිය.

මාධ්‍ය වාරණය ගැන රටට අප‍්‍රමාණ අත්දැකීම් තිබේ. දකුණේ භීෂණය පැවැති කාලයේ ප‍්‍රවෘත්ති පාලනයක් පැනවීය. ජනතාව වෙනත් රටවල ගුවන් විදුලිය සේවා වලට සවන් දී ඇත්ත දැනගත්හ. කටකතා පැතිරීම වලක්වනු නොහැකි විය. උතුරේ ත‍්‍රස්ත‍්‍රවාදය ඉහ වහා යන විට එවකට පැවැති ආණ්ඩුව පුවත් පත් හා රූපවාහිනී මාධ්‍ය පාලනය කළේය. නමුත් වෙබ් අඩවි වලින් හා ඒවා අවහිර කරන විට විකල්ප මාර්ග වලින් වෙබ් අඩවි කරා ගොස් සිදුවන දේ දැනගන්නට ජනතාව සමත් විය. මෙවර සිදුවූයේ ද එයමය. ප‍්‍රශ්න නිරාකරණය කරනු වෙනුවට ආණ්ඩුව විවේචනය කරන සමාජ මාධ්‍ය කතිකාවතක් නිර්මාණය කළේය.

සමාජ මාධ්‍ය භාවිතාව තුළ වෛරී අදහස් පාලනය කරන යාන්ත‍්‍රණයක් තිබේ.  ඒවාට සියුම් උපක‍්‍රම අනුගමනය කළ හැකිය. සමාජ මාධ්‍ය ආයතන සිය මාධ්‍ය ජාලා වල පරිහරණය වන තොරතුරු ගැන නිතර පරීක්ෂාවෙන් සිටින අතර නොගැලපෙන දේ ඇතොත් අවහිර කිරීම සාමාන්‍යයෙන් සිදුවන දෙයකි. ආණ්ඩුව සිය බලය යොදවා සමාජ මාධ්‍ය පාලනය කරනු වෙනුවට එම මාධ්‍ය ප‍්‍රධානීන් සමග සාකච්ඡා කර සමාජ මාධ්‍ය ජාලා වල සංසරණය වන තොරතුරු තෝරා බේරාගෙන කිසියම් රාමුවකට ගොනු කරන්නට හැකියාව තිබුණි. එවැනි ක‍්‍රියාමාර්ගයක් අනුගමනය කළේ නැත. නූතන මාධ්‍ය භාවිතාව සහ ලෝකයේ නවීන මාධ්‍ය ව්‍යුහය ගැන රජය සතු අවබෝධයක තරම එයින් තහවුරු වී තිබේ.

බි‍්‍රතාන්‍යයෙන් පාඩමක්

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

2018/03/07 – ඉරිදා ලංකාදීප

පලාත් පාලන මැතිවරණය අවසන්ය. එහි ප‍්‍රතිඵලය ඇති කරන ලද සමාජ ජීඩනය තවමත් පවතී. අලූත් මැතිවරණ ක‍්‍රමයක් මෙවර අනුගමනය කළේය. කොට්ඨාශ මට්ටමින් කෙලින්ම පත්කරන සහ පක්ෂය ලබා ගත් ඡන්ද ප‍්‍රමාණය පදනම් කරගෙන අනුපාත ක‍්‍රමයට අපේක්ෂකයන් තෝරා ගැනෙන ක‍්‍රමවේදයකි. අලූත් මැතිවරණ ක‍්‍රමයෙන් පලාත් පාලන ආයතන වල සභික සංඛ්‍යාව ඉහළ ගොස් තිබේ. පත් වූ සභික සංඛ්‍යාව ගැසට් මගින් ප‍්‍රකාශයට පත් කිරිමට නියමිත අතර එම ප‍්‍රමාණය 8,600 ඉක්මවනු ඇතැයි අනාවණය වෙයි.

ප‍්‍රාදේශීය සභා, නගර සභා සහ මහ නගර සභා වෙනුවෙන් පත් වූ සභික නියෝජිතයන්ට පහසුකම් සැපයීම අභියෝගයක් වී තිබේ. අවසන් සැසිවාරය තෙක් නියෝජිතයන් හාර දහස් හාරසියයක පමණ පිරිසක් පත්ව සිටි නමුත් අලූත් ක‍්‍රමය අනුව සංඛ්‍යාව දළ වශයෙන් දෙගුණයක් වී ඇත. වැඩි නියෝජනය ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදය ශක්තිමත් කරන නමුත් මෙම මහජන නියෝජිතයන් නඩත්තු කිරීම පහසු කටයුත්තක් නොවේ.

පලාත් පාලන ආයතන වල රැස්වීම් ශාලා ප‍්‍රමාණවත් නොවන හෙයින් අලූතින් ඉඩ කඩ සොයන්නට වෙහෙසෙන්නට සිදුවී තිබේ. ඇතැම් ආයතන රැස්වීම සඳහා ශාලා කුලියට ගන්නට අපේක්ෂා කරන බව අනාවරණය වෙයි. මහජන ඡන්දයෙන් පත්වන නියෝජිතයෙකුට ආසනයක් පැනවීම හා පහසුවෙන් වැඩ කරගෙන යන්නට ඉඩ දීම වැදගත් විය හැකිය. නමුත් එම වියදම ජනතාවට හිරිහැරයක් විය යුතු නැත. ප‍්‍රදේශවාසී ජනතාවගෙන් අය කරන පිරිවැටුම් බදු සහ වෙනත් ගාස්තු වලින් පවත්වාගෙන යන පලාත් පාලන ආයතන එකී ආදායමෙන් පොදු පහසුකම් නංවනු වෙනුවට පත්වන සභිකයන් නඩත්තු කරන්නට නැඹුරු වීම සාධාරණ නැත.

පලාත් පාලන ආයතනයක සභා වාර පවත්වන්නේ මාසයකට එක වතාවකි. එම සැසි වාරයට ද සම්පූර්ණ සභිකයන් වාර්තා කරන්නේ නැත. නොපැමිණීමට නොයෙක් හේතු බලපාන්නට ඉඩ තිබේ. සභාවාරයට එන පක්ෂ විපක්ෂ නියෝජිතයන් ආරවුල් ඇතිකරගෙන අඩ දබර කරගන්නා අවස්ථා මෑත කාලය තුළ බහුලව වාර්තා විය. එසේ තිබිය දී ජනතා මුදල් තව තවත් වියදම් කර සැසිවාර වෙනුවෙන් ශාලා කුලියට ගැනීම අවශ්‍ය ද යන ප‍්‍රශ්නය මතු කළ යුතුව තිබේ.

බි‍්‍රතාන්‍ය සාමි මණ්ඩලයේ සාමාජිකයෝ 774 කි. සාමි මණ්ඩල ශාලාවේ ආසන ඇත්තේ උපරිම වශයෙන් 400 කට පමණකි. බි‍්‍රතාන්‍ය පාර්ලිමේන්තුවේ ද ආසන ප‍්‍රමාණයට වඩා මැති ඇමැතිවරු සිටිති. එහි ඇති ආසන ප‍්‍රමාණය 426 කි. නමුත් එක සැසි වාරයකට සහභාගීවීමට සිටින මැති ඇමැති ප‍්‍රමාණය 650 කි. උණුසුම් පණතක් විවාදයට ගැනෙන දිනයක බි‍්‍රතාන්‍ය පාර්ලිමේන්තුවේ ආසනයක් අල්ලා ගැනීම පහසු නැත. අගමැතිවරයාගෙන් ප‍්‍රශ්න අහන දිනයට විශාල තරගයක් ඇත. ආසනයක අසුන් ගන්නට අවස්ථාවක් නැති බි‍්‍රතාන්‍ය මන්තී‍්‍රවරු සභා ගැබෙහි තෙරපෙමින් සිටිති. වාඩිවෙන්නට ආසනයක් නැති සාමි මණ්ඩලය හෝ වෙස්මිනිස්ටර් ශාලාවේ පහසුකම් නැති හෙයින් බි‍්‍රතාන්‍ය පාර්ලිමේන්තුවේ මැති ඇමැතිවරු කිසිසේත් නිගරුවට පත් වී නැත. පාර්ලිමේන්තුවේ රුඳී සිටීම අවශ්‍යම නැති අවස්ථාවක තම සගයෙකුට ආසනය පවරා පැත්තකටවීම බි‍්‍රතාන්‍ය මන්ත‍්‍රීවරුන් අනුගමනය කරන අලූත් සම්ප‍්‍රදායක් බවට පත්ව තිබේ,

බි‍්‍රතාන්‍ය සාමි මණ්ඩලයට හෝ පාර්ලිමේන්තුවේ මැති ඇමැතිවරුන්ට සැසිවාරයක දී වාඩි වෙන්නට ආසනයක් නැතිවීම ප‍්‍රශ්නයක් වී නැත. එය අගෞරවයක් සේ නොසලකා වරප‍්‍රසාද ප‍්‍රශ්න මතු නොකර ඉවසන බව සඳහන් කළ යුතුය. බි‍්‍රතාන්‍යයෙන් පාර්ලිමේන්තු සම්ප‍්‍රදාය ඉගෙන ගත් ශ‍්‍රී ලංකාවේ මහජන නියෝජිතයන් එය ආදර්ශයට ගත යුතුය. පලාත් පාලන ආයතනයක, පලාත් සභාවක හෝ පාර්ලිමේන්තුවේ තමන්ගේ නමට ආසනයක් තිබීම සහ මහජන නියෝජිතයෙකු වශයෙන් ඉටු කරන නිසි කාර්ය භාරය අතර විශාල පරතරයක් තිබේ. රට වෙනුවෙන් සේවය කිරීම හැර පුද්ගලිකව ලබන වරප‍්‍රසාද කිසිසේත් වැදගත් නැත.

 

 

Older Entries