වැඩ කරන කාලය අඩු කරමු

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

2016/08/24 – ලංකාදීප

කාර්ලෝස් ස්ලිම් ව්‍යවසායකයෙකු වශයෙන් ලෝකයේ ඉහළම තැනට පත් ධනවතෙකි. මැක්සිකෝ පුරවැසියෙකු වන හෙතෙම 2010-13 කාලයේ ලෝකයේ ධනවත්ම පුද්ගලයා විය. නොබෝදා මාධ්‍ය සම්මුඛ සාකච්ඡාවකට සහභාගී වන හෙතෙම ශිෂ්ඨාචාරය දියුණුව සමග වැඩකරන දින ගණන අඩු විය යුතු බවට අදහසක් පළ කරයි. තාක්ෂණය දියුණු වී තිබේ. අඩු වෙහෙසෙකින් වැඩි ප‍්‍රගතියක් අත්පත් කරගත හැකි අවස්ථාවක නොනැවතී වෙහෙසෙන්නට අවශ්‍ය නැති බව දක්වයි. සතියකට දින තුනක් වැඩ කිරීම ප‍්‍රමාණවත් වන අතර ඉතිරි කාලය වෙන් කළ යුතු හිතන්නට සහ දැනුම වැඩි කරගන්නට බව ඔහු  කියයි.

ලෝකය වෙළඳ පොළ නිෂ්පාදනය පැත්තෙන් ඉහළටම පැමිණ තිබේ. තාක්ෂණික සහ සන්නිවේදනය ප‍්‍රබලය. ඵලදායීතාව සහ කාර්යක්ෂමතාව ගැන තොරතුරු වාර්තා කරන්නේ ඒවා ඉතාම දියුණු සංකල්ප බවට පත්ව ඇති බවය. නමුත් සියලූම ලෝක වාසීන්ට මෙම වාසි සමබරව බෙදී නැත. සමාජ තුළ දරිද්‍රතාවය හුදෙක් ආහාර පාන සපයා ගැනීමට සීමා වී නැත. එහෙයින් ආකල්ප, දැනුම, සන්නිවේදනය යනා දී වශයෙන් එකිනෙකට වෙනස් අලූත් පැති වලින් ජනතාව දුප්පත් වෙමින් පවතින බව නිරීක්ෂණය කළ හැකිය. අත මිට සරු සමාජ පවා වෙනස් පැති වල දී දුප්පත්කමට ගොදුරු වී තිබේ.

ලෝකයේ ධනවත්ම පුද්ගලයා වශයෙන් සියලූ සැප සම්පත් හිමි කාර්ලෝස් වැඩ කරන දින ගණන අඩු කර වැඩි පුර හිතන්නට කාලය වෙන් කිරීම ප‍්‍රශ්නයක් නැත. නමුත් එදිනෙදා මහන්සි වී උපයන දේ දෛනික පැවැත්මට ප‍්‍රමාණවත් නැති තත්ත්වයක සිටින ලෝක වාසී ලක්ෂ සංඛ්‍යාත පිරිසකට එය විවාදාත්මක අදහසකි.

විරැකියාව ප‍්‍රශ්නයක් වී ඇති රටක, වැඩ කරන ජනතාව කලින් විශ‍්‍රාම යවන විට එය අලූත් ප‍්‍රජාවට අවස්ථා සම්පාදනය කරයි. එක්තරා කාලසීමාවකට පසු වැඩ කරන කාලය  සතියකට දින තුනක් දක්වා සීමා කළහොත් එය තවත් පුද්ගලයෙකුට වැඩ කරන්නට අවකාශයක් නිර්මාණය කරයි. මහන්සි වී වැඩ කරන ලද පසුව සතියකට දින තුනක් වැඩ කරන රීතියට යොමු වන වෘත්තිකයන් ගේ ඉතිරි කාලය රටක ක‍්‍රීඩා, සංස්කෘතික, සංචාරක, අධ්‍යාපන හෝ වෙනත් අතිරේක විනෝදාත්මක දේ වෙනුවෙන් අවකාශයක් නිර්මාණය කරයි. කාර්ලෝස් ස්ලිම් එවැනි අදහස් දක්වා තිබේ. කාර්යාලයට එන කාලය අඩු කරන්නට හැකිවන පරිදි තොරතුරු තාක්ෂණය දියුණු වී ඇති අතර වැඩ කරන්නට කාර්යාලයටම පැමිණිය යුතු නැත. නූතන යුගය තුළ කාර්මික මෙවලම් හැසිරවීම විනා දහඩිය මහන්සියෙන් වැඩ කිරීම සීමා වෙන පසුබිම තුළ කලින් විශ‍්‍රාම ගත්ත ද වැඩි වයස් ගත වනතෙක් අත්දැකීම් වලින් ප‍්‍රයෝජනයට ගන්නට හැකි බව ද ඔහු පෙන්වා දෙයි.

වැඩ කරන කාලය අඩු කිරීමෙන් දුප්පත් ජන කොටසට අවාසියක් වන බවට නැගෙන අදහසට ද ඔහුට උත්තරයක් තිබේ. එක තැනක සතියකට දින තුනක් වැඩ කරන කෙනෙකුට තවත් උපයන්නට අවශ්‍ය නම් තවත් තැනක තවත් දින තුනක් වැඩ කරන්නට බාධාවක් නැති බව ඔහු පෙන්වා දෙයි.

කාර්මික යුගයේ දී පැය අටක වැඩ මුරයක් දිනා ගත්තේ බලවත් පරිශ‍්‍රමයකින් පසුවය. උද්ඝෝෂකයන්ගේ රුධිරය වීදි පුරා ගලා ගියේය. සේවා යුගයේ දී හාම්පුතුන් පැය අටටත් අඩු කාලයක් වැඩ කරන්නට යෝජනා කරන බව පෙනෙන්නට තිබේ. නිෂ්පාදනය නොකර පැවැත්මක් නැති තැනක සිට නිෂ්පාදනය කරන්නේ කෙසේදැයි බුද්ධියෙන් සිතා බලන තැන දක්වා ශ‍්‍රමිකයාගේ භූමිකාව පරිවර්තනය වී තිබේ. කාර්ලෝස් ස්ලිම් අර්ථ දක්වන්නේ එහි එක් පැත්තකි. නොපෙනන පැත්ත ගැන අවධානය යොමු කළ යුතුව තිබේ.

නොබෝ කාලයකින් ජාත්‍යන්තරය තුළ වැඩ කිරීමේ කලාව වෙනස් වෙන බව තේරුම්ගත යුතුය. දැනටත් එයාර් බීඇන්ඞ්බී,  ඌබර් සහ ස්වයංකී‍්‍රය රොබෝ තාක්ෂණ පැමිණ තිබේ. ශ‍්‍රම වෙළඳ පොල පරිවර්තනය විය හැකි අතර නීති රීති වෙනුවට පුද්ගල හැකියාව මත නිදහසේ හුවමාරු වන වෘත්තීයවේදීන් බිහිවෙන්නට ඉඩ ඇත. අන්තර් ජාලය ඔස්සේ නොදන්නා සමාගම් වල පැවරුම් පැය ගණනට සම්පූර්ණ කර ආදායම් උපයා ගන්නට අවස්ථා දැනටමත් ලැබී ඇත. මෙවැනි සංකීර්ණ පසුබිමක් තුළ ශ‍්‍රී ලංකාවේ ශ‍්‍රමිකයා සහ ශ‍්‍රමය සම්බන්ධ පැවැත්ම සම්බන්ධයෙන් ගැඹුරු අවධානයක් යොමු කළ යුතුව තිබේ.

 

 

 

 

ලී ක්වාන් යූ

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

2016/08/17 – ලංකාදීප

සිංගප්පූරු ගුවන් සේවාව මෙයින් හතලිස් තුන් අවුරුද්දකට කලින් ආරම්භ කර අද වන විට සාර්ථකත්වයේ ඉහළ තැනක සිටින ව්‍යාපාරයකි.  විසි හතර දහසකට වැඩි කාර්ය මණ්ඩලයක් සමග අවුරුද්දකට ඇමරිකානු ඩොලර් බිලියන පහලොව ඉක්මවන ආදායමක් උපයන සිංගප්පූරු ගුවන් සේවය අන්තර් ජාතික කීර්තියක් හිමි කරගෙන තිබේ. ගුවන් ගමන් ගැන නොව එහි සාර්ථකත්වය අවධානයට ගත යුතුය. සිංගප්පූරුවේ නිර්මාතෘ ලී ක්වාන් යූ, එය ව්‍යාපාරයක් වශයෙන් ආරම්භ කරන විට මුහුණ දුන් එක්තරා අභියෝගයක් එහි දී වැදගත්ය. මන්ද එය නායකත්වය සම්බන්ධ සියුම් විග‍්‍රහයක් වන බැවිනි. අර්බුධයක් හමුවේ මුහුණට මුහුණ දී සාර්ථකත්වය අත්පත් කරගන්නේ කෙසේද යන්න අවබෝධ කරගැනීමට හොඳ ප‍්‍රවේශයක් වන හෙයිනි.

සිංගප්පුරු ගුවන් සමාගමේ නියමුවන් වෘත්තීය අයිතිවාසිකම් පදනම් කරගෙන වැඩ වර්ජනයක් නිවේදනය කරයි. සංචාරක සහ ආර්ථික උවමනාවන් සඳහා ජාත්‍යන්තරය සමග බැඳී සිටි රටට එම වැඩ වර්ජනය බරපතල පීඩාවක් ඇති කරනු නිසැක බව පෙනී ගියේය. එක්තරා තීරණාත්මක මොහොතක වැඩ වර්ජනය කරන්නට සූදානම් ගුවන් නියමුවන් සහ අගමැති ලී ක්වාන් යූ මුහුණට මුහුණ සාකච්ඡාවක්  කළේය. එය කෙසේ කොයි ආකාරයට පැවැත්වූයේ ද යන්න ලී ක්වාන් යූ මහතා ගේ වචන වලින්ම පැහැදිලිව කියන යූ ටියුබ් ප‍්‍රකාශයක් අන්තර් ජාලයෙහි වෙයි. එය නරඹන  ඕනෑම කෙනෙකුට නායකත්වය යනු කුමක්දැයි අවබෝධ වෙයි. චරිතයක් තුළ තිබිය හැකි ප‍්‍රබල ශක්තිය කොපමණ ද යන්න මැන ගැනීමට හැකියාව ලැබෙයි.

ලී ක්වාන් යූ ට අනුව හෙතෙම වැඩ වර්ජනය කරන බවට තර්ජනය කරන ගුවන් නියමුවන් මුහුණට මුහුණ හමුවෙන්නේ ඔවුන්ට තීරණය ගැනීමට පහසුව ඇති කිරීමටය. යාප්පුවෙන් කතා කර ඔවුන් දිනාගෙන කොහොම හරි සේවය පවත්වාගෙන යන නායකයෙක් ද එහෙම නැත්නම් වැඩ වර්ජනයට මුහුණ දෙන්නට සමත් ශක්තියක් තිබේ ද යන්න එයින් අඟවන්නේය.

වර්ජකයන්  සහ අගමැති ලී ක්වාන් යූ අතර පරතරය අඩි පහකි. සාකච්ඡා මේසයේ දුර එයයි. ‘‘ මම දුර්වලයෙක් ද, යටත් කරගන්නට හැකිද? නැත්නම් මා දිනා ගැනීම වැදගත් ද යන්න තීරණය කරන්නට එම පරතරය හොඳටම සෑහුණ’’ බව හෙතෙම සඳහන් කර තිබේ.

ගුවන් සේවය ගොඩගැගූ තමන්ට එය විනාශ වෙන්නට ඉඩ දිය නොහැකි බව කියා ඇත්තේ තියුණු ස්වරයකින්ය. ‘‘ වර්ජනය කළොත් සිංගප්පූරු ගුවන් සේවය වහනවා. මම ආයෙත් මුල සිට පටන් ගන්නවා හැබැයි ඒ ඔබ සියලූ දෙනා රහිතව. ’’ ලී ක්වාන් යූ කියා ඇත්තේ තද භාෂාවකින්ය. ‘‘ වර්ජනය අත් හරින්න. ප‍්‍රශ්න ගැන මා එක්ක සාකච්ඡා කරන්න.’’ ලී ක්වාන් යූ කියා ඇත්තේ එපමණකි. හරියටම විනාඩි හැට පහකට පසු වර්ජනය කරන තීරණය අත් හරින ලද ගුවන් නියමුවන් සුපුරුදු පරිදි රට වෙනුවෙන් වැඩ කරන්නට තීරණය කර තිබේ.

සිංගප්පූරු නායකයාට පසුව සඳහන් කළ ආකාරය අනුව සටන් කිරීම පලක් නැති බව ගුවන් නියමුවන් වටහා ගෙන ඇත. ඔහු පරාජය කළ නොහැකිය. ගුවන් සේවය වසා දමා අලූතින් පටන් ගන්නට බැරි කමක් නැති බව තේරුම් කර දෙන්නට සමත් වූ ලී ක්වාන් යූ කවුරු රට පාලනය කළත් ඔහු අයෝමය පුද්ගලයෙකු විය යුතු බව කියා ඇත. ඔහුගේ වචන වලින්ම කියනවා නම් රටක් පාලනය කිරීම කාඞ් සෙල්ලම් කරනවා වාගේ ගේම් එකක් නොවේ. ඔහුගේ සහ ජනතාවගේ පැවැත්ම පිලිබඳ ප‍්‍රශ්නයකි.

පැවැත්ම සම්බන්ධව තීරණ ගන්නා විට එයට එඩිතරව මුහුණ දෙන ආකාරය සියුම්ය. නායකත්වය විදහා දැක්වෙන්නේ ඒ අනුවය. සිංගප්පූරු ගුවන් සේවාවේ නියමුවන් කරන ලද වර්ජන දැනුම් දීම ඉදිරියේ නිර්භීතව සටන් කරන ලද නායකයෙකු වශයෙන් ලී ක්වාන් යූ ගැන අදත් අන්තර් ජාලය තුළ ඔහුගේ අදහස් ලෙල දෙයි. ගුවන් නියමුවන් සමග සාකච්ඡා කර ඔවුන්ගේ ප‍්‍රශ්න විසඳා රට ගැන අවධානය යොමු කළා නම් හෙතෙම ඉතිහාස ගත වෙන්නේ දුර්වල නායකයෙකු වශයෙන්ද ?

 

 

සතුටු ඇමති

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

2016/08/10 – ලංකාදීප

කැබිනට් මණ්ඩලය ආණ්ඩුවක පුලූල් වගකීමක් උසුලන බලවත් ව්‍යුහයකි. රටක් පාලනයට විෂයයන් අනුව කැබිනට් මණ්ඩල සාමාජිකයෝ තෝරා ගැනෙති. පාලකයන් ක‍්‍රියා කළ යුතු රටක අභිවාද්ධිය වෙනුවෙන්ය. ජනතාවගේ දියුණුව කැබිනට් මණ්ඩලයක සාමූහික වගකීමයි. පොදු ජනතාවගේ සතුට වෙනුවෙන් තීන්දු ගැනීම කැබිනට් මණ්ඩලයෙන් අපේක්ෂා කරන එක කාරණාවකි. එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යය මෙයින් මාස හයකට පමණ කලින් ‘සතුටු ඇමැති’ ධුරයක් ලොව ප‍්‍රථම වරට පත් කළේය. එය විශේෂත්වයකි.

ලෝකයේ බොරතෙල් සහ ස්වභාවික ගෑස් සම්පත සතු ලෝකයේ රටවල් අතර එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යය හත්වැනි තැන උසුලයි. මෑත කාලය තුළ එරට ආර්ථිකය විවිධාංගීකරණයට ලක්වූ අතර ගුවන් කේන්ද්‍රස්ථානයක් සහ මූල්‍ය කලාපයක් වශයෙන් ඩුබායි නගරයට ඇත්තේ ප‍්‍රබල අවධානයකි. අනන්‍ය පාලන ක‍්‍රමයකට හුරු එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යයෙහි වැසියන් බහුතරයක් ඉස්ලාම් ආගමිකයන්ය. ආගමික බලපෑමක් සහිත තද නීති පවතින හෙයින් මානව හිමිකම් ක‍්‍රියාධරයන් රාජ්‍යයේ කටයුතු ගැන අවධානය යොමු කරන්නේ වෙනස් කෝණයකින්ය. එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යයේ කැබිනට් මණ්ඩලයට සතුට යන විෂයය භාරව ඇමතිනියක පත්ව සිටින්නේ එවැනි පසුබිමක් තිබිය දීය.

ජනතාව සතුටින් තැබීම ආණ්ඩුවක බලවත් වගකීමක් බව මෙම ධුරයට පත් ඇමැතිනි අල් රුයුමි පසුගිය දිනයක මාධ්‍යයට ප‍්‍රකාශ කළාය. ඇය කියන ආකාරයට එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය 2011 අවුරුද්දේ දී ලෝකයේ සිදුවන සංවර්ධනය ජනතාවගේ සතුට ඇති කරන්නට හේතු විය යුතු බව සඳහන් කර තිබේ. සියලූම රටවල් ප‍්‍රයත්න දරන්නේ සිය පුරවැසියන් සතුටින් තබන්නට වන අතර එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යය එකී අරමුණ පෙරදැරිව ක‍්‍රියා කරන බව සඳහන් කර ඇත.

ඇමැතිනිය සිය සැලසුම අනුව ආණ්ඩුවේ ආයතන වලින් සතුටු නිලධාරීන් වශයෙන් ක‍්‍රියා කරන්නට කැමැති කණ්ඩායමක් තෝරා ගෙන තිබේ. මෙම පිරිස අතරින් හැට දෙනෙකුට ජනතාව තේරුම්ගෙන ඔවුන්ගේ සතුට දනවන අන්දමට වැඩ කරන්නට පුහුණුවක් දෙන්නට තීරණය කර ඇත. ලබන සැප්තැම්බර් මාසයේ දී මෙම කණ්ඩායම ඇමරිකාවේ සහ බි‍්‍රතාන්‍යයේ පුහුණුවකට යවන්නට නියමිතය. ලෝකයේ සතුටු සහගත රටක් වශයෙන් පවතින්නට එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍ය දරන ප‍්‍රයත්නය දෙස ජාත්‍යන්තර ප‍්‍රජාව  උනන්දුවෙන් බලා සිටී.

එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය එකිනෙකට වෙනස් දත්ත පදනම් කරගෙන ලෝකයේ සතුටුදායක රටවල් සම්බන්ධ ලේඛනයක් ප‍්‍රකාශයට පත් කරයි. එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යය එහි 28 වැනි තැන පසුවන අතර 2016 වාර්තාව අනුව ශ‍්‍රී ලංකාව පසුවන්නේ 117 වැනි ස්ථානයේය.

ශ‍්‍රී ලංකාවේ රට වැසියන් ආගන්තුක සත්කාරයෙන් ඉහළ බව ජාත්‍යන්තර පිලිගැනීමයි. නිතර සිනහ මුවින් සිටින ඔවුන් ආගම දහමට ලැදියාවක් දක්වති. ආයුබෝවන් කියා හදවතින්ම සුබ පතන්නට කැමැති බව රහසක් නොවේ. එවැනි රටක ජනතාව සතුටු සහගත ලේඛනයේ රටවල් 156 ක් අතරින් අග කෙළවරට පැමිණීම විමසා බලන්නට සුදුසුය.

ලෝකයේ ප‍්‍රථම සතුටු ඇමැතිනිය පත් කරන්නේ එරට තරුණ මහජන නියෝජිතයන්ට මෙතෙක් පැවැති රාමුවෙන් වෙනස් අන්දමකට ස්වකීය ජනතාව දෙස බලන්නට ඉඩකඩ සලසමින්ය. රට පාලනය කිරීම කෙළවරක් නැති ගැටලූ විසඳීමේ කාර්යයක් පමණක් නොව එහි අවසානයේ දී රටවැසියන් සතුටින් තෘප්තියෙන් ජීවත් කිරීමක් බව තේරුම් ගැනීම ඉතාම වැදගත් බව සඳහන් කිරීම සුදුසුය.

 

 

 

හූ කියන්නෝ

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

2016/08/03 – ලංකාදීප

ප‍්‍රංශ අගමැතිවරයා සහභාගී වූ ප‍්‍රසිද්ධ ජනහමුවක දී වාර්තා වූ සිද්ධියක් ජාත්‍යන්තරය තුර තරමක කලබැගෑනියක් ඇති කර තිබේ. එයට සහභාගී වූවෝ එරට ජනාධිපතිවරයාට හූ කියන්නට පටන්ගෙන ඇත. මෑත මාස දහඅට තුළ බරපතල ත‍්‍රස්තවාදී ප‍්‍රහාර තුනකට ගොදුරු වූ පැරිස් නගරය එයින් හෙම්බත්ව සිටී. සාමාන්‍යයෙන් නිදහස් සහ විවෘත සමාජය වික්ෂිප්ත තැනක් බවට පත්ව ඇත. ජනතාව ත‍්‍රස්තවාදය මැඩ පවත්වන්නට අසමත්වීම ගැන පාලකයන්ට දොස් තබන අතර ඔවුන්ගේ ක‍්‍රියා කලාපයට විරෝධය වශයෙන් මෙම හූ විරෝධය පැන නැග ඇති බව අනාවරණය වෙයි.

මෑත කාලය තුළ ලෝකයේ තැනින් තැන ජනතාව සෘජුව තම විරෝධය පාලකයන් වෙත පළ කරන ලද අවස්ථා ගණනාවකි. පැරිස් සිද්ධිය එයින් එකක් පමණකි.

හූ හඞ විශ්ව ව්‍යාප්ත සංඥාවකි. එයට භාෂා බේධයක් නැත. වචන හැසිරවීම වැනි ගැටලූ ඇති නොකරයි. වැදගත්ම කාරණය එහි සංඥාව තේරුම් ගැනීමයි. දඩයම් යුගයේ දී හූ හඞ සන්නිවේදනයකි. විපතකට පත්වූ, දඩයමක් සොයා ගත් අවස්ථාවක තමන්ගේ සගයන් කැඳවන්නේ හූ කියා බව ජන පර්යේෂණ දක්වයි. පසුව සමාජය දියුණු වන විට හූ සන්නිවේදනය මග දුර කියන මිනුම් දණ්ඩක් බවට පත්වෙයි. ‘‘හූවක දුර ආයිබෝවන්ඩ’’ කියන ව්‍යවහාරය අදටත් මෙරට දුර බැහැර ගමක භාවිතා වෙයි.

පේරාදෙණිය විශ්ව විද්‍යාලය මෙරට හූ හඞ සංස්කෘතියක් බවට හරවන්නේය. එහි විශ්ව විද්‍යාලයේ සිසුන් තමන්ගේ මුද්‍රාව තබන්නේ හූවෙන්ය. පේරාදෙණිය වල ප‍්‍රසිද්ධ තැනක් වන අතර එහි පවතිවන නාට්‍ය යනාදී සංස්කෘතික අංශ වලට හූ තැබීම නුහුරු නුපුරුදු එකක් නොවේ. නමුත් පසුගිය දා එහි රඟ දක්වන ලද නාට්‍යයක තිබුණ සිපගන්නා දර්ශනයකට විරෝධය පළ කරන ලද සිසුන් එම නාට්‍ය අතරමග නතර කරන තෙක් සිය විරෝධය දක්වා ඇති බව ජනමාධ්‍ය වාර්තා කරයි. දේශපාලනඥයෙකුට හූ කියන අතර එයට ප‍්‍රතිඋත්තර වශයෙන් හිටින කවියක් කියන ලද බව ද නොදන්නා අය අඩුය. හූ හඞ නැගෙන විට එහි අර්ථයක් තිබේ. පුද්ගලයෙකුට හෝ සංවිධානයකට විරුද්ධව හූ හඞ නැගෙනවිට එය කැමැත්තෙන් ද නොඑසේනම් අකමැත්ත දැයි දැන හැඳිනගෙන එයට අනුව හැසිරීම සාමාන්‍යයෙන් සිදුවන බව තේරුම් ගත හැකිය.

ආපසු හැරී බලන විට මානව විකාශය තුළ නායකයාගේ හූ හඞකට අවනත වූ සමාජ ව්‍යුහයක ලක්ෂණ පිළිබිඹු වෙයි. නායකත්ව ලක්ෂණ පෙන්නුම් කරන විට එයට අවනත වූ සමාජය ජනතාව අපේක්ෂා කරන නායකත්වය සපයන්නට අසමත්වන විට නිර්දය විවේචනයට ගොදුරු වෙයි. නූතන ජන සමාජයේ ඇතැම් අවස්ථාවල නායකයන්ට හූ කියන්නට නැඹුරුවෙන්නේ එහි ප‍්‍රතිපලයක් වශයෙනි. හූ හඞ සන්නිවේදන ලක්ෂණයක් වූ යුගයක සිට සන්නිවේදනය ඉතාම දියුණු වකවානුවක තමන්ට නොගැලපෙන තැන් වල දී විරොධය වශයෙන් හූ කියන්නට පටන් ගැනීම ද ශාස්තී‍්‍රය විද්වතුන්ට පර්යේෂණයක යෙදෙන්නට හොඳ මාතෘකාවකි.

අතීතයේ දී නායකයන් සමීප නැති අතර ඔවුන්ගේ හැසිරීම සාමාන්‍ය ජනතාවට දැක ගත හැකි වූයේ නැත. නමුත් අද වන විට සමාජ සන්නිවේදන ජාලා සහ සියලූම දෙන අත ඇති සන්නිවේදන මෙවලම් හෙයින් නායකයන් ගේ හැසිරීම ඉතාමත් විවෘත තත්ත්වයකට පත්ව තිබේ. ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී රටක ජනතාව නායකයන්ගේ හැසිරීම ඔවුන් ගන්නා තීරණ පමණක් නොව සමාජයේ තමන්ට නොරිසි දේ වෙනුවෙන් විරෝධය පළ කිරීම පහසුවන ස්වභාවය තුළ හූ හඞ නොයෙක් තැනින් ඇසෙන්නට ඉඩ තිබේ. හූ හඞ නගන පුද්ගලයන් නොව එයට පසුබිම හඳුනාගැනීම වැදගත් බව සඳහන් කිරීම අවශ්‍යය.

 

 

සමාව ඉල්ලපු මෙක්සිකෝ ජනපති

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

2016/07/27 – ලංකාදීප

එන්රිකේ පෙඤා නියේටෝ  මෙක්සිකෝ ජනාධිපතිවරයාය. පසුගියදා තමන්ට සමාව දෙන්නැයි හෙතෙම එරට වැසියන්ගෙන් අවංකව සහ හෘදයාංගමව සමාවෙන්නැයි ඉල්ලා සිටියේය. මෙක්සිකෝව විශාලත්වය අතින් ලෝකයේ රටවල් අතර දහතුන් වැනි ස්ථානය උසුලයි. එහි ජනගහනය මිලියන 120 කට වැඩිය. ජනාධිපති එන්රිකේ සමාව ඉල්ලන්නේ ඔහුගේ බිරිදට එරෙහිව නැගුණ චෝදනාවක් සම්බන්ධයෙන් වීම විශේෂත්වයකි.

මෙක්සිකෝ ජනාධිපති ආර්යාව මෙයින් අවුරුදු එකහමාරකට පමණ කලින් නිවසක් මිල දී ගෙන තිබේ. එයට ගෙවන ලද මුදල ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන හතකි. මෙම මුදල වාරික වශයෙන් ගෙවන්නට ගනුදෙනුව සිදුවී ඇත. ඇය පසුව ප‍්‍රකාශ කර ඇත්තේ රගපැමෙන් උපයා ගත් ධනයෙන් මෙම වත්කම මිල දී ගන්නට හැකියාව ලැබුණ බවය. ජනාධිපති බිරිද ඇන්ජෙලිකා කාලයක් නාට්‍ය වල රගපා තිබේ. නමුත් චෝදනාව නම්, මෙම නිවස මිල දී ගන්නේ මෙක්සිකෝ ආණ්ඩුවේ කොන්ත‍්‍රාත් කරන එක්තරා සමාගමකින් වන අතර එය මිලදී ගැනීමේ දී වට්ටමක් ලබා ගෙන ඇති බවය.

ලෝකයේ දේශපලනඥයන් හැසිරෙන ආකාරය බෙහෙවින් වෙනස්ය. ජනතාව හමුවට ගොස් ඡන්දය ඉල්ලන කාල වකවානුවේ ඔවුහු ඉතා සරල ජීවිත ගතකරන්නෝ වෙති. ජීවනෝපාය අසාමාන්‍ය එකක් වෙන්නේ නැත. සාමාන්‍ය ජනතාව අතර ගැවසෙන, ඔවුන්ට දැනෙන ආකාරයේම ජීවිත ගත කරන දේශපාලනඥයෝ බලය ලැබුණ වහා හැසිරෙන අන්දම ගැන ජාත්‍යන්තරයෙන් ලැබෙන වාර්තා එමටය. මේවායේ කියැවෙන්නේ සිත සතුටු කරන දේ නොවේ. අති විශාල දුෂණ, වංචා සහ අපරාධ ගැනය. බලය උපයෝගී කරගෙන අති විශාල වශයෙන් ධනය උපයා ගන්නා දේශපාලනඥයන් එයින් අප‍්‍රමාණ සැපවත් ජීවිතයකට මග පාදා ගන්නේ පොදු ජනතාව ගැන එපමණ අවධානයට නොගනිමින් බව ප‍්‍රකටය.

එන්රිකේ ජනාධිපතිවරයා ජනතාවගෙන් සමාව ඉල්ලන්නේ මෙවැනි පසුබිමක් ලෝක දේශපාලනය තුළ ප‍්‍රකටව, ප‍්‍රබලව නැගෙන අවස්ථාවකය.  එපමණක් නොව දුෂණ වීරෝධී නව නීති රීති මෙක්සිකෝ රට තුළ බලපවත්වන වකවානුවකය.මෙම දේපොල මිල දී ගැනීම සම්බන්ධයෙන් පරීක්ෂණයක් පවත්වන ලද අතර එහි දී අනාවරණය වෙන්නේ වරදක් සිදුවී නැති බවය. නීතිය ඉදිරියේ දී ජනාධිපති එන්රිකේ සහ බිරිද  ඇන්ජෙලිකා නිර්දෝෂී නමුත් ජනාධිපතිවරයා ජනතාවගෙන් සමාව ඉල්ලන්නේ එය එපමණකටම බලවත් සිද්ධියක් වශයෙන් පැන නැගෙන හෙයින්ය.

2012 වසරේ දී පැවැති ජනාධිපතිවරණ්‍යට එන්රිකේ ඉදිරිපත් වෙන්නේ සමාජය තුළ මහත් බලාපොරොත්තු ඇති කරමින්ය. ආර්ථිකය වර්ධනය කර රැකී රක්ෂා බහුල කරන බවට පොරොන්දු දෙන අතර එය වෙනුවෙන් පුද්ගලික අංශයට අලූත් අවස්ථා ඇති කරන බව ද සදහන් කරයි. ජනාධිපති ධුරයට පත් වෙන්නට කලින් මෙක්සිකෝ නගරයේ නගරාධිපති වශයෙන් කටයුතු කරන ලද හෙතෙම සංවර්ධන ව්‍යාපෘති විශාල ප‍්‍රමාණයක් දියත් කරමින් වැඩිම ක‍්‍රියාශීලි සංවර්ධනයක් පෙන්වන ලද පුද්ගලයෙකු වශයෙන් සමාජය තුළ නමක් තහවුරු කරගනී. රටේ නායකත්වයට මග පාදාගන්නේ එහි සමත්කම් බව සදහන් කිරීම අවශ්‍යය.

ජනාධිපතිවරණ ප‍්‍රචාරක කටයුතු වල දී ද, දුෂණ වංචා වලින් තොර යහපත් රටක් ඇති කරන බලාපොරොත්තු මෙක්සිකෝ වැසියන් තුළ ඇති කරයි. නමුත් එන්රිකේ ඡන්දය ඉල්ලන්නේ ඔහු නියෝජනය කරන ලද දේශපාලන පක්ෂයේ නරක අතීතය ජනතාවට මතක ඇති පසුබිමකය.  පි.ආර්.අයි පක්ෂය දුෂණ වල සංකේතයවූ අතර ආර්ථික කළමණාකරණයේ දුර්වලතා, මැතිවරණ වංචා ගැන අපකීර්තියක් හිමි පක්ෂයකි. එකී සියලූ අතීත තත්ත්ව අමතක කරන තැනට ජනතාව අතර සිත්ගත් චරිතයක් බවට පත්වන්නේ එන්රිකේ ගේ අපේක්ෂකත්වය පෙන්වන අලූත් දැක්මයි. අද වන විට හෙතෙම අභියෝගයට ලක්ව සිටිනු පමණක් නොව ජනතාවගෙන් සමාව ගන්නට සිදුවී ඇත. දේශපාලන නායකයන්ගේ අරමුණු සහ ගමන්මග ගැන විවිධ පැතිවලින් හිතන්නට මෙම සිද්ධිය ඉවහල් කරගත හැකිය.

 

 

හදිස්සිය වෙනුවට සැනසිල්ල

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

2016.07.20 – ලංකාදීප

අවධානයෙන් සමාජය දෙස බලන්න. වැඩි දෙනෙකුට ඇත්තේ  හදිස්සියකි. අනවශ්‍ය කලබලයකි. එය සමාජයේ විනය සහ හැදියාව සම්බන්ධව ප‍්‍රශ්න ඇති කර තිබේ. මෙයින් දශකයකට දෙකකට කලින් බැංකුව පෝලිම මතක ඇතිවාට සැක නැත. එය තමන්ගේ ගිණුමෙන් මුදල් ගන්නට හෝ තැන්පත් කරන්නට පැය ගණන් කාලය වැය කරන්නට සිදුවන කාර්යයකි. නමුත් අද එය ප‍්‍රසිද්ධ තැන් වල ස්ථාපනය කර ඇති ටෙලර් යන්ත‍්‍රයකින් සුළු මොහොතකින් කරගත හැකිය. කුඩා කුටියක කරන ගනුදෙනුව විනාඩියක් දෙකක් ඉක්මවා ගියහොත් එතැන පෝලිමේ ඉන්නා තවත් කෙනෙකුට දැනෙන නොරිස්සුම කොපමණ දරුණු එකක්ද? සමාජය එපමණකට හදිස්සිකාරයන් බිහි කර තිබේ.

පාරේ ගමන් කරන විට මාර්ග නීති ගැන හිතන්නේ නැත. වාහන අතරින් රිංගා එතැනින් මෙතැනින් පැන තමන්ගේ ගමන යන්නට හදිස්සියක් නැති කෙනෙකු සිටීද? වැඩි දෙනෙකු බලන්නේ කොතැනකින් හෝ රිංගා තමන්ගේ ගමන ඉක්මන් කරගන්නටය. විදුලි සංඥා එළිය වැටෙන්නටත් කලින් නලා ශබ්ධ වෙන, පොලිස් නිලධාරියෙකු වාහන හසුරවන විට එය දරා ගත නොහැකිව ඉක්මන් කරන්නට තැත් කරන සමාජයක් අද අප හමුවේ තිබේ.

බස් රථයකට ගොඩවන විට පෝලිමක් තිබේද? නැවතුමක සිටින මගීන් ගේ තක්සේරුව නැවතුමට පැමිණියේ අන්තිම බස් රථය බවය.  හයි හත්තය ඇති අය සෙස්සන් පෙරලාගෙන ඇතුලූ වෙන්නට තැත් කරයි. දරුවන් ද, වැඩිහිටියන් ද නොසලකා තම අරමුණ පමණක් දකින පිරිස පෙන්වන්නේ හදිස්සිය පමණක් නොව ආත්මාර්ථයේ තරමයි.

ඉතාම හදිස්සියෙන් බස් රථයට ගොඩවෙන මගීන්ට, එය ගමන් කරන්නේ බස් රියැදුරාට උවමනා වේගයෙන් බව දකින්නේ නැත. ඉතාම හදිස්සියෙන් කාර්යාලයට දුවගෙන පැමිණ අත්සන් කරන කාර්ය මණ්ඩලයට වැඩ කරන්නට ඉතාම හදිස්සියක් නැත. නීති නොතකා දරුවන් ද රැගෙන වේගයෙන් පාසලට ධාවනය වන පාසල් බස් රියක ඉන්නා දරුවන්ට ඉක්මනින් ඉගෙන ගෙන හොඳ පුරවැසියෙකු වෙන අදහසක් ඇත්තේ කලාතුරකින්ය. ඉතාම වේගයෙන් උගන්වා අවසන් කරන ගුරුවරයාට දරුවන් ලබන සාර්ථකත්වය ගැන තක්සේරුවක් නැති ආකාරයටම ඉතාම ඉක්මනින් ලෙඩ බලා බෙහෙත් තුණ්ඩුව ලියා රෝගියා ගැන අවධානය අත්හරින වෛද්‍යවරයාට ද රෝගීයාගේ ඉරණම ගැන සම්පූර්ණ අදහසක් නැත. මෙම සියලූ පැති වෙන්වෙන්ව  විමසා බලන විට පෙනෙන්නේ ඉතාම හදිසි සමාජ ව්‍යුහයකි.

සමාජය තුළ සන්සුන් බවක් සැනසිල්ලක් ඇති කරන්නේ කෙසේද? හදිස්සිය අවසානයේ දී අපේක්ෂා කරන සාර්ථකත්වය සම්පූර්ණයෙන්ම අත්පත් කරගන්නට නොලැබෙන බව දක්වන්නේ කවර ආකාරයකටද?වේගයෙන් දුවන සමාජයකට සැනසිල්ලේ හෙමින් ගමන් කරන්නට යෝජනා කිරීම පහසු නැත. දුර්වල විනයක් සහිත සහ අනුන් ගැන හිතන්නට එතරම් වෙලාවක් නැති ආත්මාර්ථකාමීත්වයට පොදු යහපත ගැන හිතන්නට හුරු කිරීම ලෙහෙසි නැත. නමුත් වැදගත් කාරණය සැනසිල්ලයි. විවේකයෙන් සාර්ථකත්වය කරා ගමන් කිරීමයි.

පෝලිම කඩාගෙන බස් රියට නැගගෙන හදිස්සියෙන් බැංකුවට ගොස් වාරය එන තෙක් නොසිට එහි ඉදිරියට පැන එතැනින් මෙතැනින් රිංගා නිවසට අවශ්‍ය යමක් ද මිල දී ගෙන උයා පිහාගෙන කෑමෙන් ජීවිතයක් සම්පූර්ණ වෙන්නේ නැත. පිලිවෙලක් අවශ්‍යය. රිද්මයක් තිබිය යුතුය. ජීවිතය තුළ තිබිය යුතු කතාන්දරයකි. එය විඳින්නට විනා වේදනාවක් වෙන්නට ඉඩ දිය යුතු නැත. ලෝකයේ ඇතැම් සමාජ තුළ විනය හදන්නේ නීති වලින්ය. දඞුවම් වලින්ය. ශ‍්‍රී ලංකාවේ බුද්ධිමත් ජනතාව තමන්ගේ ප‍්‍රවේශය ගැන අලූතින් හිතනන්ට අවශ්‍යය. තමන් ගැනම තක්සේරුවකට ගමන්කිරීම වැදගත්ය. හදිස්සියෙන් දිනාගත් දේ පමණක් නොව සැනසිල්ලේ අත් විඳින්නට ද සුදානම් විය යුතුය. එයින් ඇති කරන විනය සහ ආකෘතිය සංවර්ධනය විදහා දක්වන කැඩපතකි.

 

 

නායකත්වය

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

 

milinda-prashna

2016.07.13 – ලංකාදීප‍

බි‍්‍රතාන්‍ය ජාතික ඇන්ඩි මරේ මෙවර ව්ම්බල්ඩන් ටෙනිස් ලෝක ශූරතාව දිනා ගත්තේය.  ලන්ඩන් නගරයේ ජීවත්වන හෙතෙම දෙවැනි වතාවටත් ටෙනිස් ශූරතාවය දිනාගත් පසු මහා බි‍්‍රතාන්‍යයේ ඉතාමත් ජනප‍්‍රිය චරිතය බවට පත්ව සිටී. විම්බල්ඩන් ටෙනිස් තරඟාවලියට දීර්ඝ ඉතිහාසයක් තිබේ. සම්ප‍්‍රදාය ආරක්ෂා කරගැනීම ගැන ඇත්තේ එයට වඩා ප‍්‍රබල පසුබිමකි. 1877දී ආරම්භ වූ මෙම ටෙනිස් තරගාවලිය අද දක්වා පවත්වාගෙන යන්නේ එහි ක‍්‍රිඩක ක‍්‍රීඩිකාවන්ගේ ඇඳුම පැළඳුම, ආහාර පාන පමණක් නොව අනුග‍්‍රාහකත්වය සම්බන්ධව ද පවතින තද විනය සහිතවය.  තරග පවා කාන්තා සහ පිරිමි වශයෙන් නොව මහත්වරුන්ගේ සහ නෝනා මහත්වරුන්ගේ වශයෙන් නම්කරන අතර අවසාන මහා තරගය පැවැත්වෙන අවස්ථාව රජ පවුලේ නියෝජනය ද සහිතව සිදු කෙරේ.

බී.බී.සී. වාර්තාකරු ටෙනිස් ශූරතාවය 2013 දී සහ නැවතත් 2016 අවුරුද්දේ දී දිනා අතිශය ජනාදරයට පත් ඇන්ඩි මරේ ගෙන් බි‍්‍රතාන්‍ය අගමැති ධුරයට ඇති කැමැත්ත ප‍්‍රශ්න කළේය. අවසන් මහා තරගය නරඹන්නට පැමිණ සිටි ක‍්‍රීඩා ලෝලීන් ගේ ප‍්‍රතිචාර මැද වාර්තාකරු සමග කතා කරන හෙතෙම ‘‘ටෙනිස් තරගාවලිය ජය ගැනීම තද වෙහෙසකර එකක්’’ බව කියා සිටි අතර ‘‘තමන් අගමැති තනතුරට කොහෙත්ම කැමැත්තක් නැති බව’’ කියා සිටියේය. එපමණක් නොව මෙම ලෝක ශූරයා කියන්නේ එය ‘‘තමන්ට කළ නොහැකි රස්සාවක් ’’ බවය.

බි‍්‍රතාන්‍ය අගමැති ඬේවිඞ් කැමරන් එම ප‍්‍රකාශය කරන විට රාජකීය නැරඹුම් මැදිරියේ සිටි අතර මෙම විම්බල්ඩන් ටෙනිස් තරගාවලියේ අවසාන මහා තරගය නරඹන්නේ ඔහුගේ මැණියන් සමගය. එයින් ටික වේලාවකට කලින් අගමැතිවරයා ගැන කියන විට මෙම තරගය නරඹන්නට පැමිණ සිටි ජනී ජනයා විම්බල්ඩන් තරගාවලියේ අද්විතීය සම්ප‍්‍රදාය පැත්තකින් තබා හූ කියන්නට පටන් ගත් බව මෙහි දී සඳහන් කළ යුතුය.

අගමැති ධුරය භාරධුර එකකි. විශේෂයෙන් මහා බි‍්‍රතාන්‍යයේ අගමැති තනතුර අසමාන තනතුරකි. විම්බල්ඩන් ටෙනිස් ලෝක ශූර ඇන්ඩි මරේ එය තමන්ට කරන්නට බැරි එකක් බව පිළිගනී. නමුත් තරගය නරඹන්නට පැමිණි ජනකාය අතරින් කොටසකට අගමැතිවරයා සමච්චලයට ලක්වන බව ජාත්‍යන්තර මාධ්‍ය වාර්තා කර තිබේ.

මහා බි‍්‍රතාන්‍ය සලකන්නේ සම්ප‍්‍රදායට ගරු කරන රටක් වශයෙන්ය. ලන්ඩන් හි දී වඩා සම්ප‍්‍රදායී ටෙනිස් තරගාවලිය පැවැත්වෙන විට එරට වැසියන් සම්ප‍්‍රදාය පැත්තකින් තබා අගමැති කැමරන් වෙත අප‍්‍රසාදය පළ කරන්නේ ඒ තරමටම සංකීර්ණ ස්වභාවයක් මතු කරමින්ය.

මෙම සිදුවීම තුළින් පෙන්වන වැදගත්ම කාරණය ජනතාව පරිවර්තනය වී ඇති අන්දමයි. නූතන සමාජ භාවිතාව සහ මාධ්‍ය ව්‍යුහය අනුව පැලැන්ති අතර පරතරය නැතිවී තිබේ. සම්ප‍්‍රදායික බලවත්කම් යටපත් කරන්නට සමාජ මාධ්‍ය සමත්ව ඇත. නායකයන් ගේ හැසිරීම, ක‍්‍රියාකලාපය සම්බන්ධයෙන් සෘජුව අදහස් පළ කරන්නට සමත් පිරිසක් ඉදිරියට එමින් සිටී. ලෝක ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදයේ පැවැත්ම සම්බන්ධව තියුණු තත්ත්වයක් උදාවී ඇත්තේ මේ සමගය. ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී පාලන ක‍්‍රමය ඇති රටක සියලූම මිනිසුන්ට ගැලපෙන තීරණ ගන්නේ කෙසේද? තීරණය තමන්ට ගැලපෙන පරිදි ගන්නා විට නායයකත්වය ප‍්‍රශංසාවට ලක්වන නමුත් තවත් පිරිසක් එහි අනෙක් පැත්ත දකින්නේ ඉතාම නරක පාලකයෙකු බව විවේචනය කරමින්ය.

දැවැන්ත ප‍්‍රතිරූප සහිතව මහා ජන ප‍්‍රසාදයකින් බලයට පත්වන නායකයන්ට ඉතාමත් කෙටි කාලයකින් ජනතා අපේක්ෂා සාක්ෂාත් කරනු නොහැකිව අප‍්‍රසාදයට පත්වෙන්නට සිදුවෙයි.  දේශපාලන නායකයන් පමණක් නොව පොදු ජනතාව ද අද සිදුවෙමින් පවතින සංකීර්ණ ව්‍යුහය දෙස අලූත් පැත්තකින් බලන්නට අවශ්‍යය. ඔසවා තැබීම පමණක් නොව එයටත් වඩා ඉක්මනින් පිරිහීම කැදවන විට රටක නායකත්වය භාරගන්නට ඇන්ඩි මරේ වැනි ලෝක ශූරයක් පමණක් නොව කිසිවෙකු ඉදිරිපත් නොවෙන්නට ඉඩ තිබේ.

 

 

 

Older Entries

පසුහඹන්න

Get every new post delivered to your Inbox.