පොත් ප‍්‍රදර්ශනය

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

 

milinda-prashna

21/09/2016 – ලංකාදීප

ශ‍්‍රී ලංකා පොත් ප‍්‍රකාශකයින්ගේ සංගමය කොළඹ ජාත්‍යන්තර පොත් ප‍්‍රදර්ශනය වාර්ෂිකව සංවිධානය කරයි. එය සෑහෙන සමාජ අවධානයක් දිනා ගත් එකක් බවට පත්ව තිබේ. ඉකුත් සති අන්තය වන විට වාර්තාගත ජන සහභාගීත්වයක් පැවැති අතර එය පෙන්වන්නේ පොත පත කියවන්නට, දැනුම් සොයායන්නට පවතින උනන්දුවක තරම බව සඳහන් කළ යුතුය.

අවුරුදු දහ අටකට කලින් පොත් ප‍්‍රකාශකයන් තිස් හතර දෙනෙකුගෙන් අරඹන ලද මෙම ජාත්‍යන්තර පොත් ප‍්‍රදර්ශනය අද වන විට දෙස් විදෙස් ප‍්‍රකාශකයන් විශාල දෙනෙකු එකතුවන එකකි. පොත් නිකුත් කිරීම. කවි පවුර, ස්වර්ණ පුස්තක සහ ප‍්‍රවේශ පත‍්‍ර ගාස්තුව සමග ඇති කරනලද ශිෂ්‍යත්ව ක‍්‍රමය ඇතුළු එය වටා එකතු වූ සාහිත්‍ය සහ සංස්කෘතික අංග පෙන්වන්නේ පොත් ප‍්‍රදර්ශනය විහිදී ව්‍යාප්ත වූ ස්වභාවයයි.

පොත් ප‍්‍රකාශකයන් ගේ ප‍්‍රදර්ශනය නමුත් එහි දී ඉලක්ක කරන්නේ අළෙවියයි. කොළඹ අවට පමණක් නොව දුර බැහැර සිට පැමිණෙන  ලක්ෂ සංඛ්‍යාත පිරිසක් පොත පත මිල දී ගැනීමට මෙහි දී යුහුසුළු වෙති. ඥාන ප‍්‍රබෝධය ඇති කරන විශ්ව ඇගයීමට ලක් වූ කෘති පමණක් නොව දරුවන්ගේ ප‍්‍රයෝජනයට අවශ්‍ය විෂයානුබද්ධ  පොත්, පෑන්, පැන්සල් සහ අභ්‍යාස පොත් දක්වා දේ මෙහි විකුණන්නට ඇති දේ අතර සමහරකි. ප‍්‍රදර්ශනය නරඹන්නට පැමිණෙන ජනකාය දෙස විමර්ශනය කිරීම සුදුසුය. එහි එන දුදරුවන් සහ ඔවුන්ගේ දෙමාපියන් ගේ අරමුණ පවතින අධ්‍යාපන ක‍්‍රමය තුළ තව දුරටත් ආකෘති ගත වෙයි. ඔවුහු මිල දී ගන්නේ විභාග ප‍්‍රශ්න පත‍්‍රය ඉලක්ක කරගත්  පොත්ය. වැඩිම ඉල්ලූමක් ඇති පමණක් නොව වැඩිම ආකර්ශනයක් ඇති පොත් අළෙවි කුටි බවට පත්ව ඇත්තේ ශිෂ්‍යත්ව, සාමාන්‍ය පෙළ හා උසස් පෙළ විභාග වෙනුවෙන් දැනුම සම්පාදනය කරන තැන්ය. තරුණ තරුණියන් පොත් ප‍්‍රදර්ශනයට එන්නේ විනෝදයටය. එහි සැරි සරා එක පොතක් නැත්නම් දෙකක් මිල දී ගෙන පිටත්ව යන බව නිරීක්ෂණය කළ හැකිය. සාහිත්‍යවේදීන්, නිර්මාණ ශිල්පීන් පමණක් නොව බුද්ධිමතුන් යන සුවිශේෂී පිරිස මෙම පොත් දැක්මට පැමිණෙන බවක් අනුමාන කළ හැකිය. නමුත් මෙතැනින් ලබාගත හැකි යමක් ඔවුන්ට නැත.

පසුගිය අවුරුදු විස්ස තුළ දැනුම උත්පාදනය වන ආකාරය වෙනස් විය. පහුගිය පරම්පරාවට පොත පත පරිශීලනය සහ එය ඇසුරෙන් අධ්‍යයනය ඉතාම වැදගත් විය. අද වන විට දැනුම ගබඩාකර ඇත්තේ අන්තර් ජාලයේය. අන්තර් ජාල කියැවීම සහ එහි අධ්‍යයනය ඥාණ ගවේශනයට පහසු මගත් බවට පත්ව තිබේ. විද්‍යාර්ථීහු තමන්ගේ පර්යේෂණ නිබන්ධන වෙබ් අඩවි වලට මුදා හරිති. පොත පත පළකිරීම සීමා වී තිබේ. එය වෙනුවට පර්යේෂණ සහ එහි දත්ත ගබඩා කරන ශාස්තී‍්‍රය අන්තර් ජාල අඩවි තුළ සංවාද පැවැත්වෙයි. පොත මිල දී ගෙන කියැවීම තව දුරටත් වලංගු නැත. පුස්තකාලයක ඇති පොත් ලබාගෙන කියැවීමට ඇති උනන්දුව ක‍්‍රමයෙන් හීන වෙමින් තිබේ. අන්තර් ජාලයෙන් පොත් කියැවීම අද සුලබ දෙයකි. අන්තර් ජාල පරිහරණයට ඉඩ දෙන තමන් අත ඇති ස්මාට් දුරකථනය කියැවීමට පමණක් නොව ගවේශනයට ද ඉඩ දෙන විට රාමුව වෙනස් වී ඇති බව තේරුම් ගත යුතුය.

පුස්කොලයක ලියා කළු මැද කියැවූ දවස තවමත් මතක ඇති සමාජයක ජීවත්වන දරුවන් පොත් ගැන හිතන්නේ විෂයානුබද්ධ කාරණාවක් සේ පමණකි. පාසල එහි උගන්වන දේ සහ විභාගයට අහන ප‍්‍රශ්න වලට උදව් කරන ස්වභාවය නොවේ නම් මෙරට සාහිත්‍යක් නැත. කොළඹ ජාත්‍යන්තර පොත් ප‍්‍රදර්ශනය සහ එයින් ඇති කරන ප‍්‍රබෝධය අනියමින් පෙන්වන්නේ එයයි.

අද ලෝකයේ  ඕනෑම විශ්ව විද්‍යාලයක දේශන වලට අන්තර් ජාලයෙන් සහභාගී විය හැකිය. අප ජීවත්වන්නේ ලෝකයේ නම් දරා ඇති විශ්ව විද්‍යාලයක උපාධියකට ලියාපදිංචි වී ගෙදර සිටම හැදෑරිය හැකි යුගයක එළිපත්තේය. ජාත්‍යන්තර පොත් ප‍්‍රදර්ශනය පොදු ජනතාවට විනෝදය උදෙසා රැස්වෙන්නට ස්ථාන නැති අඩු පාඩුවට විකල්පයක්වීම නුසුදුසුය. ශ‍්‍රී ලංකාවේ අධ්‍යාපන ක‍්‍රමය යොමු විය යුතු දිශාව අධ්‍යයනය කරන්නට ද මෙම පොත් දැක්ම කැඩපතකි. අධ්‍යාපන ක‍්‍රමය ඉතාම තරඟකාරී එකක් වන අතර එහි ඇති සීමිත අවස්ථා දිනාගන්නට නම් ජාත්‍යන්තර පොත් ප‍්‍රදර්ශනයක් වැනි දේ පවා වැදගත්ය හිතන තැනට සමාජය පත්ව තිබීම හිතා බලන්නට වටින පැත්තකි.

 

 

ජී. අයි. පනත

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

10/09/2016 – ලංකාදීප

ජී. අයි. පනත් කෙටුම්පත ඇමරිකානු පුරවැසියන් හොදින් දන්නා එකකි. එයින් ප‍්‍රතිපාදන සලසන්නේ එරට ආරක්ෂක අංශ සාමාජිකයන්ටය. උසස් අධ්‍යාපනයටය. ජී. අයි. කියන්නේ ගැල්වනයිස් යකඩ හදුන්වන කෙටි ව්‍යවහාරයයි. ඇමරිකානු ආරක්ෂක භටයන් ජී. අයි. වෙන්නේ ඔවුන් ගේ අතට මුලින්ම ලැබෙන යකඩින් තැනූ ගිනි අවිය හෙයින්ය. එසේම සෙබලූන් ‘‘ගැල්වනයිස් යකඩයන්’’ සේ දැඩි නිසාය.  ඕනෑම දුෂ්කරතාවයකට මුහුණ දී රට වෙනුවෙන් අභියෝගයට මුහුණ දෙන ආරක්ෂකයන් ගේ සත්කාරය හා අභිමානය තහවුරු කරන්නට අයි. ජී. පණත ප‍්‍රතිපාදන සලසයි.

පනත ඉදිරිපත් කළේ දෙවන ලෝක යුද්ධයට පසුවය. දෙවන ලෝක යුද්ධය අවසන් කර ආපසු එරටට පැමිණි සෙබළුන් ගේ අනාගත අභිවාද්ධිය  තහවුරු කළේ එම පණතින්ය. ඉන්පසු ඉරාකය, ඇෆ්ගනිස්ථානය ඇතුළු මෑත පැවැති සෑම යුද්ධයකටම සහභාගී වූ භටයෝ එහි ප‍්‍රයෝජන ලැබූහ. හැමදාම යුද්ධය නැත. යුද බිමේ සේවය අවසන් කර ඇමරිකාවට පැමිණි සෙබලූන්ට හමුදා නිල ඇදුම පැත්තකින් තියා සිවිල් ජීවිතයට හුරු වෙන්නට සිදුවෙයි. හමුදා ජීවිතයේ දී වීරයන් සේ ජීවත් වූ භටයන් සාමාන්‍ය පැවැත්මට පත්වන විට මානසිකත්වය සමබර කර ඔවුන් රැක බලාගැනීම වෙනුවෙන් ජී. අයි. පණත බලගන්වන්නේය.

අසල්වැසි ඉන්දීයාව තම සෙබළුන් වෙනුවෙන් විශේෂ සුබසාධනය පවත්වාගෙන යන්නේ  ආරක්ෂක අමාත්‍යංශයේ මෙහෙයැවීමෙන්ය. විශාල හමුදා නඩත්තු කරන රටවල් දෙකක් තමන්ගේ භටයන් බලා ගන්නා වැඩ පිලිවෙලවල් වල මූලික රාමුව එසේය.

ශ‍්‍රී ලංකාව දරුණු ත‍්‍රස්තවාදයකට මුහුණ දුන්නේය. ස්වකීය ජීවිතය පරදුවට තබන ආරක්ෂක හමුදාව සහ පොලිසිය රට තුළ සාමය තහවුරු කරයි. ජන ජීවිතයට තිබූ බිය තුරන් කර සුරක්ෂිතතාවය ඇති කරයි. ඒ වෙනුවෙන් රට වැසියන් කල කැපවීම අමතක කළ යුතු නැත. සාමාන්‍ය ජනතාව හමුදාවට අවශ්‍ය සියළු දේ වෙනුවෙන් පරිත්‍යාගයක් කළේය. ආරක්ෂක අංශ කළ කැපවීමේ දී තමන්ගේ ජීවිතය දෙවැනි තැනට සේ සලකා පෙරට ගිය බව සදහන් කළ යුතුය. ත‍්‍රස්තවාදයට එරෙහි ගැටුම් උත්සන්න වන විට විශාල පිරිසක් රජයේ ආරක්ෂක අංශ වලට බැදී සටන් බිමට ගියේය. දැන් සාමය තහවුරු කර වසර හතකි.

යුද්ධය වෙනුවෙන් කැපවූ ආරක්ෂක අංශ නැවතත් සමාජගත වෙමින් තිබේ. ඒ විශ‍්‍රාම ජීවිතයත් සමගය. යුද, ගුවන්, නාවික, පොලිස් සහ සිවිල් ආරක්ෂක යන අංශ වල සේවා ස්ථිර කාලයක් තිබේ. එයින්පසු විශ‍්‍රාම ලබයි. යුද ගැටුම් උත්සන්නව පැවැති සමයේ යුද්ධයේ සිටි තරුණ සෙබලූන් දැන් විශ‍්‍රාම ලබමින් සිටී. යුද්ධයේ ප‍්‍රතිඵලයක් වශයෙන් දස දහස් ගණනින් දිවි පිදූහ. තවත් දස දහස් ගණනක් සදාකාලික ආබාධ වලට ගොදුරු වූහ. ඔවුන වෙනුවෙන් සමාජ සත්කාරක වැඩ සටහන් විවිධ ආකාරයෙන් ක‍්‍රියාත්මක වෙයි. සාමය තහවුරුවෙමින් පවතින අවස්ථාවක නිල ඇදුම ගලවා තබා ආපසු නිවෙසට එන ආරක්ෂක අංශ නිලධාරීන් වෙනුවෙන් ජන සමාජයට යම් වගකීමක් තිබේ.

ආරක්ෂක සේවයෙන් විශ‍්‍රාම ලබන්නේ හොද අත්දැකීම් ඇති පිරිසකි. හමුදා විනය අනුව පසුබිම සකස් කරගත් අනන්‍ය සංස්කෘතික ලක්ෂණ සහිත පිරිසකි. අවුරුදු විස්සක් පමණ යුද බිමේ සිටි මෙම පිරිස සතු හැකියාව, සමත්කම් රටේ අභිවෘද්ධිය වෙනුවෙන් හසුරුවා ගැනීමට සැලැස්මක් අවශ්‍ය කෙරේ. මෙකී පිරිසට නිෂ්පාදන සහ සේවා යාන්ත‍්‍රණය ගැන නිසි පුහුණුවක් අවශ්‍යය. එයින් පසු රාජ්‍ය හා පුද්ගලික අංශයේ සේවයට එකතු කරගැනීම ගැන අවධානය යොමු කළ හැකිය. එය ජාතික වැදගත්කමකින් යුතු සුවිශශේෂී කාර්ය භාරයක් බව සදහන් කරන්නට අවශ්‍යය. ජවය සහිත, හැකියාවෙන් යුතු රට වෙනුවෙන් කැපවී ක‍්‍රියා කළ ආරක්ෂක අංශ වල පිරිස වෙනුවෙන් රටට ඉදිරිපත් කළ හැකි ජී. අයි. පණත කුමක්ද? සියළු අංශ වල අවධානය යොමු කළ යුතු කාරණයකි.

 

වීරත්වය

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

2016/09/07

‘‘වීරයා මැරිලා’’ රට පුරා වේදිකාගත වන නාට්‍යයකි. රාජිත දිසානායක එම නාට්‍ය ඉදිරිපත් කරන්නට කලින් ‘‘සිහින හොරු අරන්‘‘ යනුවෙන් නාට්‍යයක් වේදිකා ගත කළේය. සම්මාන දිනූ මෙම නාට්‍ය වලින් කියන්නේ එදිනෙදා ජන ජීවිතයේ මුහුණ පාන සරල සිද්ධීන්ය. පොදු ජනතාව හොයන්නේ විරයන්ය. තමන්ගේ සිහින සාක්ෂාත් කරන්නට සමත් නායකයන්ය. නාට්‍යවේදීන් ප‍්‍රතිනිර්මාණය කරන්නේ මෙම උවමනාවයි. තමන්ගේ අභිමතාර්ථ ඉටු කරදෙන වීරයෙකුට ජනතාව කැමැතිය. නමුත් ප‍්‍රශ්නයක් තිබේ. එවැනි වීරයන් නැත. හි`ගය. ලෝකයේ හැම තැනකම තත්ත්වය එයයි.

‘‘අලූත් හොරෙක්  ඕනෑ’’ යනුවෙන් අජිත් මෙන්ඩිස් නාට්‍යයක් හදයි. මෙම නාට්‍යයේ රඟපෑ දක්ෂ නළුවෙකු වූ විජය නන්දසිරි අද ජීවතුන් අතර නැත. නාට්‍ය වලින් වීරයන් හොයන සමාජය එක්තරා සන්ධිස්ථානයකට පැමිණ සිටී. ‘‘වීරයා මැරිලා’’ යනුවෙන් අනියමාර්ථයෙන් සමාජයට කියන නාට්‍යකරුවන් ‘‘අලූත් හොරෙක්  ඕනෑ’’ යයි කියන්නේ ඇයි? නිර්මාණකරුවන් වේදිකාව තුළ කරන හරඹයේ දී වීරයෝ සොයති. වීරයන් ගේ චරිත වලට ආවේශ වී ප්‍රෙක්ෂකයන්ගේ හිතේ ඉන්නා වීරයා මවා එම චරිතයේ විවිධ පැතිකඩ නිරූපනය කරති. එම සජීවී අභ්‍යාසයට ජනතාව කැමැතිය. නමුත් හැබෑ ජන සමාජය තුළ වීරයෝ නැත. නායකයෝ විරලය. ඉතාම ඉක්මනින් ජනප‍්‍රිය වෙන චරිත සුළු කාලයකින් ජනතාව ගේ අතෘප්තියට ලක්වෙති. පිරිහීමට ලක්ව ජන අනවධානයට හේතුවෙති. වීරයෙකු හැටියන සමාජය තෝරා ගන්නා නායකයා ඉක්මනින්ම හොරෙකු වෙන්නේ ඇයි? එපමණක් නොව අලූත් හොරෙක්  ඕනෑ යයි ප‍්‍රකාශ කරන්නට හදිස්සි වෙන්නේ මන්ද? ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදයේ ස්වභාවය එබඳුය. එය නූතනයේ ස්වභාවයයි. මහා පිළිගැනීමකින් ඉහළටම ඔසවා තබන නායකයෙකු මාසයක් දෙකක් යන විට එපා වෙන සමාජය ඉල්ලන්නේ වෙනත් නායකයෙක්ය.

පරමාදර්ශී නායකයන් බලාපොරොත්තු වෙන පොදු ජනතාවට සැබෑ ජීවිතයේ දී ලැබෙන්නේ කලාතුරකින්ය. තමන්ගේ ප‍්‍රශ්න නිරාකරණය කර අයුක්තියට අසාධාරණයට එරෙහිව නැගී සිටින වීරයෝ ස්පර්ශ කරන්නට අවස්ථාව නැත. අභියෝග හමුවේ සටන් කරන සමාජ උන්නතිය වෙනුවෙන් ජීවිතය නොතකා පෙනී සිටින වීරයෝ ඇත්තේම නැති තරම්ය. එහෙයින් නායකයන් පමණක් නොව ජන වීරත්වය ද තැනෙන්නේ වේදිකා චරිත රංගනයකය. සිනමා හෝ ටෙලි නාට්‍ය නිර්මාණයකය.

නොබෝදා දකුණු ඉන්දියාව කේන්ද්‍ර කරගනිමින් ප‍්‍රදර්ශනය ආරම්භ කරන ලද කබාලි චිත‍්‍රපටය ද එවැනි එකකි. එහි අයුක්තියට එරෙහිව සටන් කරන වීරයෙකු සිටී. එහි පේ‍්‍රක්ෂකයන් මෙම වීරත්වයට දක්වන්නේ මහා කැමැත්තකි. කබාලි චිත‍්‍රපටය ඉන්දියාවේ සිනමා ශාලා තුන්දහස් දෙසීයක එකවර ප‍්‍රදර්ශනය ආරම්භ කළේය. එයින් දෙදහසකට වඩා දකුණු ඉන්දියාවේය. ප‍්‍රදර්ශනය ආරම්භ කරන දිනයේ දී ම එය නරඹන්නට සිනමාලෝලීහු කැමැතිය. එය සිනමා තාරකා අතරින් වීරත්වය සොයන  උන්මාදයකි. එය කොපමණ බලවත් එකක් ද යත්, කම්හල්, ව්‍යාපාර හා සේවා ස්ථාන වල සේවකයන් අසනීප නිවාඩු ගෙන කබාලි බලන්නට යන උත්සාහය හමුවේ දකුණු ඉන්දියාවේ ඇතැම් කාර්යාල එදින නිවාඩු දිනයක් සේ ප‍්‍රකාශයට පත් කර තිබුණි. ඉන්දියාවේ පමණක් නොව ලෝකය පුරා රටවල් ගණනාවක කබාලි ප‍්‍රදර්ශනය කර තිබේ. එය ආදායම් වාර්තා පිහිටුවා ඇති අතර චින භාෂාවට ද සිරස්තල යොදා චින සිනමා රසිකයන්ට ද පෙන්වන්නට සූදානම්ය.

මෙරට පමණක් නොව අසල් වැසි ඉන්දියාවට හා එයින් ඔබ්බට ද වීරයන් ගැන තක්සේරුවක් තිබේ. ජනතාව සොයන්නේ පුද්ගල අභිලාශයන්ගෙන් තොරව සටන් කරන නායකයන්ය. මෙරට ත‍්‍රීවිලර් වල පවා චේ ගුවේරා ගේ පින්තූරය අලවා සංකේතවත් කරන්නේ එයයි. දුශ්ඨයා පරාජය කර සමාජය යහපත් තැනක් කරගැනීමේ අපේක්ෂාව නායකත්වය තුළින් පළවෙයි. එය රටවල් පුරා පැතිර යන, ජාත්‍යන්තර තලයේ පවා අවධානයට ලක්ව ඇති කාරණයකි. වීරයා මැරිලා ය. අලූත් හොරෙක් උවමනා වී තිබේ. ජනතාව නායකයන් දකින්නේ වේදිකාවේ දීය. යථාර්ථය එයයි.

 

 

පොදු ප‍්‍රවාහනය

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

 

2016/08/31 – ලංකාදීප

milinda-prashna

එස්තෝනියාව උතුරු යුරෝපා රටකි. කලින් සෝවියට් සමූහාණ්ඩුවේ පාලනයේ තිබූ එස්තෝනියාව නොබෝදා අලූත් තීන්දුවක් ප‍්‍රකාශයට පත් කළේය. නගරය තුළ පොදු ප‍්‍රවාහනය ගාස්තු අය නොකර නොමිලේ පවත්වා ගෙන යන බවය. පොදු ප‍්‍රවාහනය නොමිලේ වන විට තම වාහන ගෙදර තියා බස් වලින් වැඩට යන්නට සූදානම් වන පිරිස සියයට විස්සකින් වැඩි විය හැකිය. එරට ආණ්ඩුව එම තත්ත්වය සලකා බලා තිබේ. එයට මුහුණ දෙන්නට සූදානම්ය. එයට සමාන්තරව නගරයේ වාහන භාවිතාව අවම වී වායු දුෂණය අඩු ප‍්‍රසන්න තැනක් බවට පත්වනු ඇති බව එස්තෝනියාවේ පාලකයෝ විශ්වාසය පළ කරති. බස් වලින් වැඩි පිරිසක් ගෙන්විය හැකි නම් එය නොමිලේ සම්පාදනය පාඩුවක් නොවන බව කල්පනා කරන්නේ දූරදර්ශී ලෙසය.

මෙම උදාහරණය පමණක් නොව ලෝකයේ තැනින් තැන ගමනා ගමනය සම්බන්ධ සංකල්ප වෙනස් වෙමින් තිබේ. එයට පදනම තාක්ෂණයයි. දැනටත් ප‍්‍රවාහනයේ තීරණාත්මක සාධකය බලශක්ති වියදමයි. ඉන්ධන පිරිවැය සලකා ගමන් බිමන් වියදම තීරණය කෙරේ. ප‍්‍රවාහනයේ දී පොසිල ඉන්ධන භාවිතය ක‍්‍රමයෙන් තුරන් වෙමින් තිබේ. නුදුරු කාලයේ දී වාහන ධාවනය කරන්නේ විදුලියෙන්ය. නැතිනම් සූර්ය බල ශක්තියෙන්ය. විදුලිය බලය නිපදවන්නේ ද සූර්ය තාපය උපයෝගී කරගෙන බව සඳහන් කළ යුතුය. හිරු පායන විට ශක්තිය ගබඩා කරගන්නා වාහන එහි බලයෙන් ධාවනය වන විට වියදම බිංදුවකි. වාහනය මිල දී ගැනීමට කරන ආයෝජනය හැර නඩත්තු පිරිවැය සීමාසහිත වන විට ප‍්‍රවාහන ක්ෂේත‍්‍රයේ විස්මිත පෙරැලියක් අපේක්ෂා කළ හැකි වෙයි. එය පොදු ජනතාවට ලැබෙන අවස්ථාවකි.

ප‍්‍රවාහනය සම්බන්ධ අලූත් රාමුව සඳහා ජාත්‍යන්තරය සූදානම් වෙන්නේ කෙසේද? නෙදර්ලන්තය වසර 2025 සිට ඉදිරියට විදුලි කාර් හැර ඞීසල් හෝ පෙට‍්‍රල් වාහන ලියා පදිංචි නොකරන තීරණයක් ගෙන තිබේ. කර්නාටක ප‍්‍රාන්තය විදුලි වාහන වලට මාර්ග ඉවත්  කරන අතර ඉන්දියාවේ තවත් ප‍්‍රාන්ත කිහිපයක් විදුලි බලයෙන් ධාවනය වන වාහන වල බදු, ලියා පදිංචි ගාස්තු ඉවත් කර ඇත. යුරෝපා රටවල් පමණක් නොව චීනය ද අලූත් සහන ප‍්‍රකාශයට පත් කරමින් ඉන්ධන පිරිවැය රහිත විදුලි වාහන වලට ජනතාව පොළඹවන බව පෙනෙන්නට තිබේ.

බලශක්ති පිරිවැය කපා හරින අලූත් තාක්ෂණික සොයා ගැනීම් ජන ජීවිතය වෙනස්කරන්නට හේතු වී ඇත. ප‍්‍රවාහනය සම්බන්ධව කරන වෙනස්කම් ඒ අතරින් ප‍්‍රබලය. පොදු ප‍්‍රවාහනය සම්බන්ධව ගැටලූ ලෝකයේ  ඕනෑම රටක් සියුම් අභියෝගයකට මුහුණ දෙන එකකි. එයින් ගැලවී සාමාන්‍ය ජනතාවට වාසි අත්පත් කරදෙන්නට නම් පවතින තත්ත්වය වෙනස් කරන්නට අවශ්‍ය බව ප‍්‍රතිපත්ති සම්පාදකයෝ තේරුම්ගෙන ඇති බව අනාවරණය වෙයි.

ලෝකයේ වෙනත් රටවල් තාක්ෂණය වෙනස් කර ජීවිත වල පහසුව සහ පිරිවැය ගැන අවධානය යොමු කරන විට ශ‍්‍රී ලංකාව තීරණ ගන්නේ කෙසේද? එය ප‍්‍රශ්නයකි. ඞීසල් සහ පෙට‍්‍රල් වාහන ආනයනය කරන්නට ඉඩ දී ඒවාට වැඩි පුර බදු පනවන විට එහි හරය තේරුම් ගත හැකිය. ලෝකයේ එක පැත්තක රටවල් වෙනස් ආකාරයකට අවධානය යොමු කරන නමුත් අනෙක් පැත්තේ රටවල් තවමත් බලන්නේ ආණ්ඩු වල පැවැත්මේ කොටසක් වශයෙනි. වාහන වලට බදු නැත්නම් ආණ්ඩුවේ වියදම් පියවා ගන්නට මගක් නැත. එය එසේ විය යුතුද?

රටට හිතකර යෝජනා දෙස නැවුම් අදහස් ඇතිව සලකා බලන්නට කාලය එළැඹ තිබේ. මෙරට අගනුවර සහ තදාසන්න නගරවල වාහන තදබදය බරපතලය. පොදු මගී සේවා වලින් ජනතාව අපේක්ෂා කරන සේවය ලැබෙන්නේ නැත. පොදු හෝ පුද්ගලික වාහන භාවිතා කරන රට වැසියන් ඒ වෙනුවෙන් තම ආදායමෙන් සැහෙන ප‍්‍රමාණයක් වැය කරන තැනට පත්ව තිබේ. කාලය සහ ධනය වැය කර අවසානයේ දී ඉතිරි කරගන්නේ අතෘප්තියයි. මහ මග ගත කරන කාලය, ඒවෙනුවෙන් කරන වියදම නාස්තියක් බවට පත්ව ඇත. වෙනස් වෙමින් පවතින තත්ත්ව හඳුනාගෙන රාමුවෙන් එපිට තීරණ වලින් ජනතාව සතුටට පත් කළ හැකිය.

 

 

 

වැඩ කරන කාලය අඩු කරමු

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

2016/08/24 – ලංකාදීප

කාර්ලෝස් ස්ලිම් ව්‍යවසායකයෙකු වශයෙන් ලෝකයේ ඉහළම තැනට පත් ධනවතෙකි. මැක්සිකෝ පුරවැසියෙකු වන හෙතෙම 2010-13 කාලයේ ලෝකයේ ධනවත්ම පුද්ගලයා විය. නොබෝදා මාධ්‍ය සම්මුඛ සාකච්ඡාවකට සහභාගී වන හෙතෙම ශිෂ්ඨාචාරය දියුණුව සමග වැඩකරන දින ගණන අඩු විය යුතු බවට අදහසක් පළ කරයි. තාක්ෂණය දියුණු වී තිබේ. අඩු වෙහෙසෙකින් වැඩි ප‍්‍රගතියක් අත්පත් කරගත හැකි අවස්ථාවක නොනැවතී වෙහෙසෙන්නට අවශ්‍ය නැති බව දක්වයි. සතියකට දින තුනක් වැඩ කිරීම ප‍්‍රමාණවත් වන අතර ඉතිරි කාලය වෙන් කළ යුතු හිතන්නට සහ දැනුම වැඩි කරගන්නට බව ඔහු  කියයි.

ලෝකය වෙළඳ පොළ නිෂ්පාදනය පැත්තෙන් ඉහළටම පැමිණ තිබේ. තාක්ෂණික සහ සන්නිවේදනය ප‍්‍රබලය. ඵලදායීතාව සහ කාර්යක්ෂමතාව ගැන තොරතුරු වාර්තා කරන්නේ ඒවා ඉතාම දියුණු සංකල්ප බවට පත්ව ඇති බවය. නමුත් සියලූම ලෝක වාසීන්ට මෙම වාසි සමබරව බෙදී නැත. සමාජ තුළ දරිද්‍රතාවය හුදෙක් ආහාර පාන සපයා ගැනීමට සීමා වී නැත. එහෙයින් ආකල්ප, දැනුම, සන්නිවේදනය යනා දී වශයෙන් එකිනෙකට වෙනස් අලූත් පැති වලින් ජනතාව දුප්පත් වෙමින් පවතින බව නිරීක්ෂණය කළ හැකිය. අත මිට සරු සමාජ පවා වෙනස් පැති වල දී දුප්පත්කමට ගොදුරු වී තිබේ.

ලෝකයේ ධනවත්ම පුද්ගලයා වශයෙන් සියලූ සැප සම්පත් හිමි කාර්ලෝස් වැඩ කරන දින ගණන අඩු කර වැඩි පුර හිතන්නට කාලය වෙන් කිරීම ප‍්‍රශ්නයක් නැත. නමුත් එදිනෙදා මහන්සි වී උපයන දේ දෛනික පැවැත්මට ප‍්‍රමාණවත් නැති තත්ත්වයක සිටින ලෝක වාසී ලක්ෂ සංඛ්‍යාත පිරිසකට එය විවාදාත්මක අදහසකි.

විරැකියාව ප‍්‍රශ්නයක් වී ඇති රටක, වැඩ කරන ජනතාව කලින් විශ‍්‍රාම යවන විට එය අලූත් ප‍්‍රජාවට අවස්ථා සම්පාදනය කරයි. එක්තරා කාලසීමාවකට පසු වැඩ කරන කාලය  සතියකට දින තුනක් දක්වා සීමා කළහොත් එය තවත් පුද්ගලයෙකුට වැඩ කරන්නට අවකාශයක් නිර්මාණය කරයි. මහන්සි වී වැඩ කරන ලද පසුව සතියකට දින තුනක් වැඩ කරන රීතියට යොමු වන වෘත්තිකයන් ගේ ඉතිරි කාලය රටක ක‍්‍රීඩා, සංස්කෘතික, සංචාරක, අධ්‍යාපන හෝ වෙනත් අතිරේක විනෝදාත්මක දේ වෙනුවෙන් අවකාශයක් නිර්මාණය කරයි. කාර්ලෝස් ස්ලිම් එවැනි අදහස් දක්වා තිබේ. කාර්යාලයට එන කාලය අඩු කරන්නට හැකිවන පරිදි තොරතුරු තාක්ෂණය දියුණු වී ඇති අතර වැඩ කරන්නට කාර්යාලයටම පැමිණිය යුතු නැත. නූතන යුගය තුළ කාර්මික මෙවලම් හැසිරවීම විනා දහඩිය මහන්සියෙන් වැඩ කිරීම සීමා වෙන පසුබිම තුළ කලින් විශ‍්‍රාම ගත්ත ද වැඩි වයස් ගත වනතෙක් අත්දැකීම් වලින් ප‍්‍රයෝජනයට ගන්නට හැකි බව ද ඔහු පෙන්වා දෙයි.

වැඩ කරන කාලය අඩු කිරීමෙන් දුප්පත් ජන කොටසට අවාසියක් වන බවට නැගෙන අදහසට ද ඔහුට උත්තරයක් තිබේ. එක තැනක සතියකට දින තුනක් වැඩ කරන කෙනෙකුට තවත් උපයන්නට අවශ්‍ය නම් තවත් තැනක තවත් දින තුනක් වැඩ කරන්නට බාධාවක් නැති බව ඔහු පෙන්වා දෙයි.

කාර්මික යුගයේ දී පැය අටක වැඩ මුරයක් දිනා ගත්තේ බලවත් පරිශ‍්‍රමයකින් පසුවය. උද්ඝෝෂකයන්ගේ රුධිරය වීදි පුරා ගලා ගියේය. සේවා යුගයේ දී හාම්පුතුන් පැය අටටත් අඩු කාලයක් වැඩ කරන්නට යෝජනා කරන බව පෙනෙන්නට තිබේ. නිෂ්පාදනය නොකර පැවැත්මක් නැති තැනක සිට නිෂ්පාදනය කරන්නේ කෙසේදැයි බුද්ධියෙන් සිතා බලන තැන දක්වා ශ‍්‍රමිකයාගේ භූමිකාව පරිවර්තනය වී තිබේ. කාර්ලෝස් ස්ලිම් අර්ථ දක්වන්නේ එහි එක් පැත්තකි. නොපෙනන පැත්ත ගැන අවධානය යොමු කළ යුතුව තිබේ.

නොබෝ කාලයකින් ජාත්‍යන්තරය තුළ වැඩ කිරීමේ කලාව වෙනස් වෙන බව තේරුම්ගත යුතුය. දැනටත් එයාර් බීඇන්ඞ්බී,  ඌබර් සහ ස්වයංකී‍්‍රය රොබෝ තාක්ෂණ පැමිණ තිබේ. ශ‍්‍රම වෙළඳ පොල පරිවර්තනය විය හැකි අතර නීති රීති වෙනුවට පුද්ගල හැකියාව මත නිදහසේ හුවමාරු වන වෘත්තීයවේදීන් බිහිවෙන්නට ඉඩ ඇත. අන්තර් ජාලය ඔස්සේ නොදන්නා සමාගම් වල පැවරුම් පැය ගණනට සම්පූර්ණ කර ආදායම් උපයා ගන්නට අවස්ථා දැනටමත් ලැබී ඇත. මෙවැනි සංකීර්ණ පසුබිමක් තුළ ශ‍්‍රී ලංකාවේ ශ‍්‍රමිකයා සහ ශ‍්‍රමය සම්බන්ධ පැවැත්ම සම්බන්ධයෙන් ගැඹුරු අවධානයක් යොමු කළ යුතුව තිබේ.

 

 

 

 

ලී ක්වාන් යූ

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

2016/08/17 – ලංකාදීප

සිංගප්පූරු ගුවන් සේවාව මෙයින් හතලිස් තුන් අවුරුද්දකට කලින් ආරම්භ කර අද වන විට සාර්ථකත්වයේ ඉහළ තැනක සිටින ව්‍යාපාරයකි.  විසි හතර දහසකට වැඩි කාර්ය මණ්ඩලයක් සමග අවුරුද්දකට ඇමරිකානු ඩොලර් බිලියන පහලොව ඉක්මවන ආදායමක් උපයන සිංගප්පූරු ගුවන් සේවය අන්තර් ජාතික කීර්තියක් හිමි කරගෙන තිබේ. ගුවන් ගමන් ගැන නොව එහි සාර්ථකත්වය අවධානයට ගත යුතුය. සිංගප්පූරුවේ නිර්මාතෘ ලී ක්වාන් යූ, එය ව්‍යාපාරයක් වශයෙන් ආරම්භ කරන විට මුහුණ දුන් එක්තරා අභියෝගයක් එහි දී වැදගත්ය. මන්ද එය නායකත්වය සම්බන්ධ සියුම් විග‍්‍රහයක් වන බැවිනි. අර්බුධයක් හමුවේ මුහුණට මුහුණ දී සාර්ථකත්වය අත්පත් කරගන්නේ කෙසේද යන්න අවබෝධ කරගැනීමට හොඳ ප‍්‍රවේශයක් වන හෙයිනි.

සිංගප්පුරු ගුවන් සමාගමේ නියමුවන් වෘත්තීය අයිතිවාසිකම් පදනම් කරගෙන වැඩ වර්ජනයක් නිවේදනය කරයි. සංචාරක සහ ආර්ථික උවමනාවන් සඳහා ජාත්‍යන්තරය සමග බැඳී සිටි රටට එම වැඩ වර්ජනය බරපතල පීඩාවක් ඇති කරනු නිසැක බව පෙනී ගියේය. එක්තරා තීරණාත්මක මොහොතක වැඩ වර්ජනය කරන්නට සූදානම් ගුවන් නියමුවන් සහ අගමැති ලී ක්වාන් යූ මුහුණට මුහුණ සාකච්ඡාවක්  කළේය. එය කෙසේ කොයි ආකාරයට පැවැත්වූයේ ද යන්න ලී ක්වාන් යූ මහතා ගේ වචන වලින්ම පැහැදිලිව කියන යූ ටියුබ් ප‍්‍රකාශයක් අන්තර් ජාලයෙහි වෙයි. එය නරඹන  ඕනෑම කෙනෙකුට නායකත්වය යනු කුමක්දැයි අවබෝධ වෙයි. චරිතයක් තුළ තිබිය හැකි ප‍්‍රබල ශක්තිය කොපමණ ද යන්න මැන ගැනීමට හැකියාව ලැබෙයි.

ලී ක්වාන් යූ ට අනුව හෙතෙම වැඩ වර්ජනය කරන බවට තර්ජනය කරන ගුවන් නියමුවන් මුහුණට මුහුණ හමුවෙන්නේ ඔවුන්ට තීරණය ගැනීමට පහසුව ඇති කිරීමටය. යාප්පුවෙන් කතා කර ඔවුන් දිනාගෙන කොහොම හරි සේවය පවත්වාගෙන යන නායකයෙක් ද එහෙම නැත්නම් වැඩ වර්ජනයට මුහුණ දෙන්නට සමත් ශක්තියක් තිබේ ද යන්න එයින් අඟවන්නේය.

වර්ජකයන්  සහ අගමැති ලී ක්වාන් යූ අතර පරතරය අඩි පහකි. සාකච්ඡා මේසයේ දුර එයයි. ‘‘ මම දුර්වලයෙක් ද, යටත් කරගන්නට හැකිද? නැත්නම් මා දිනා ගැනීම වැදගත් ද යන්න තීරණය කරන්නට එම පරතරය හොඳටම සෑහුණ’’ බව හෙතෙම සඳහන් කර තිබේ.

ගුවන් සේවය ගොඩගැගූ තමන්ට එය විනාශ වෙන්නට ඉඩ දිය නොහැකි බව කියා ඇත්තේ තියුණු ස්වරයකින්ය. ‘‘ වර්ජනය කළොත් සිංගප්පූරු ගුවන් සේවය වහනවා. මම ආයෙත් මුල සිට පටන් ගන්නවා හැබැයි ඒ ඔබ සියලූ දෙනා රහිතව. ’’ ලී ක්වාන් යූ කියා ඇත්තේ තද භාෂාවකින්ය. ‘‘ වර්ජනය අත් හරින්න. ප‍්‍රශ්න ගැන මා එක්ක සාකච්ඡා කරන්න.’’ ලී ක්වාන් යූ කියා ඇත්තේ එපමණකි. හරියටම විනාඩි හැට පහකට පසු වර්ජනය කරන තීරණය අත් හරින ලද ගුවන් නියමුවන් සුපුරුදු පරිදි රට වෙනුවෙන් වැඩ කරන්නට තීරණය කර තිබේ.

සිංගප්පූරු නායකයාට පසුව සඳහන් කළ ආකාරය අනුව සටන් කිරීම පලක් නැති බව ගුවන් නියමුවන් වටහා ගෙන ඇත. ඔහු පරාජය කළ නොහැකිය. ගුවන් සේවය වසා දමා අලූතින් පටන් ගන්නට බැරි කමක් නැති බව තේරුම් කර දෙන්නට සමත් වූ ලී ක්වාන් යූ කවුරු රට පාලනය කළත් ඔහු අයෝමය පුද්ගලයෙකු විය යුතු බව කියා ඇත. ඔහුගේ වචන වලින්ම කියනවා නම් රටක් පාලනය කිරීම කාඞ් සෙල්ලම් කරනවා වාගේ ගේම් එකක් නොවේ. ඔහුගේ සහ ජනතාවගේ පැවැත්ම පිලිබඳ ප‍්‍රශ්නයකි.

පැවැත්ම සම්බන්ධව තීරණ ගන්නා විට එයට එඩිතරව මුහුණ දෙන ආකාරය සියුම්ය. නායකත්වය විදහා දැක්වෙන්නේ ඒ අනුවය. සිංගප්පූරු ගුවන් සේවාවේ නියමුවන් කරන ලද වර්ජන දැනුම් දීම ඉදිරියේ නිර්භීතව සටන් කරන ලද නායකයෙකු වශයෙන් ලී ක්වාන් යූ ගැන අදත් අන්තර් ජාලය තුළ ඔහුගේ අදහස් ලෙල දෙයි. ගුවන් නියමුවන් සමග සාකච්ඡා කර ඔවුන්ගේ ප‍්‍රශ්න විසඳා රට ගැන අවධානය යොමු කළා නම් හෙතෙම ඉතිහාස ගත වෙන්නේ දුර්වල නායකයෙකු වශයෙන්ද ?

 

 

සතුටු ඇමති

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

2016/08/10 – ලංකාදීප

කැබිනට් මණ්ඩලය ආණ්ඩුවක පුලූල් වගකීමක් උසුලන බලවත් ව්‍යුහයකි. රටක් පාලනයට විෂයයන් අනුව කැබිනට් මණ්ඩල සාමාජිකයෝ තෝරා ගැනෙති. පාලකයන් ක‍්‍රියා කළ යුතු රටක අභිවාද්ධිය වෙනුවෙන්ය. ජනතාවගේ දියුණුව කැබිනට් මණ්ඩලයක සාමූහික වගකීමයි. පොදු ජනතාවගේ සතුට වෙනුවෙන් තීන්දු ගැනීම කැබිනට් මණ්ඩලයෙන් අපේක්ෂා කරන එක කාරණාවකි. එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යය මෙයින් මාස හයකට පමණ කලින් ‘සතුටු ඇමැති’ ධුරයක් ලොව ප‍්‍රථම වරට පත් කළේය. එය විශේෂත්වයකි.

ලෝකයේ බොරතෙල් සහ ස්වභාවික ගෑස් සම්පත සතු ලෝකයේ රටවල් අතර එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යය හත්වැනි තැන උසුලයි. මෑත කාලය තුළ එරට ආර්ථිකය විවිධාංගීකරණයට ලක්වූ අතර ගුවන් කේන්ද්‍රස්ථානයක් සහ මූල්‍ය කලාපයක් වශයෙන් ඩුබායි නගරයට ඇත්තේ ප‍්‍රබල අවධානයකි. අනන්‍ය පාලන ක‍්‍රමයකට හුරු එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යයෙහි වැසියන් බහුතරයක් ඉස්ලාම් ආගමිකයන්ය. ආගමික බලපෑමක් සහිත තද නීති පවතින හෙයින් මානව හිමිකම් ක‍්‍රියාධරයන් රාජ්‍යයේ කටයුතු ගැන අවධානය යොමු කරන්නේ වෙනස් කෝණයකින්ය. එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යයේ කැබිනට් මණ්ඩලයට සතුට යන විෂයය භාරව ඇමතිනියක පත්ව සිටින්නේ එවැනි පසුබිමක් තිබිය දීය.

ජනතාව සතුටින් තැබීම ආණ්ඩුවක බලවත් වගකීමක් බව මෙම ධුරයට පත් ඇමැතිනි අල් රුයුමි පසුගිය දිනයක මාධ්‍යයට ප‍්‍රකාශ කළාය. ඇය කියන ආකාරයට එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය 2011 අවුරුද්දේ දී ලෝකයේ සිදුවන සංවර්ධනය ජනතාවගේ සතුට ඇති කරන්නට හේතු විය යුතු බව සඳහන් කර තිබේ. සියලූම රටවල් ප‍්‍රයත්න දරන්නේ සිය පුරවැසියන් සතුටින් තබන්නට වන අතර එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යය එකී අරමුණ පෙරදැරිව ක‍්‍රියා කරන බව සඳහන් කර ඇත.

ඇමැතිනිය සිය සැලසුම අනුව ආණ්ඩුවේ ආයතන වලින් සතුටු නිලධාරීන් වශයෙන් ක‍්‍රියා කරන්නට කැමැති කණ්ඩායමක් තෝරා ගෙන තිබේ. මෙම පිරිස අතරින් හැට දෙනෙකුට ජනතාව තේරුම්ගෙන ඔවුන්ගේ සතුට දනවන අන්දමට වැඩ කරන්නට පුහුණුවක් දෙන්නට තීරණය කර ඇත. ලබන සැප්තැම්බර් මාසයේ දී මෙම කණ්ඩායම ඇමරිකාවේ සහ බි‍්‍රතාන්‍යයේ පුහුණුවකට යවන්නට නියමිතය. ලෝකයේ සතුටු සහගත රටක් වශයෙන් පවතින්නට එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍ය දරන ප‍්‍රයත්නය දෙස ජාත්‍යන්තර ප‍්‍රජාව  උනන්දුවෙන් බලා සිටී.

එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය එකිනෙකට වෙනස් දත්ත පදනම් කරගෙන ලෝකයේ සතුටුදායක රටවල් සම්බන්ධ ලේඛනයක් ප‍්‍රකාශයට පත් කරයි. එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යය එහි 28 වැනි තැන පසුවන අතර 2016 වාර්තාව අනුව ශ‍්‍රී ලංකාව පසුවන්නේ 117 වැනි ස්ථානයේය.

ශ‍්‍රී ලංකාවේ රට වැසියන් ආගන්තුක සත්කාරයෙන් ඉහළ බව ජාත්‍යන්තර පිලිගැනීමයි. නිතර සිනහ මුවින් සිටින ඔවුන් ආගම දහමට ලැදියාවක් දක්වති. ආයුබෝවන් කියා හදවතින්ම සුබ පතන්නට කැමැති බව රහසක් නොවේ. එවැනි රටක ජනතාව සතුටු සහගත ලේඛනයේ රටවල් 156 ක් අතරින් අග කෙළවරට පැමිණීම විමසා බලන්නට සුදුසුය.

ලෝකයේ ප‍්‍රථම සතුටු ඇමැතිනිය පත් කරන්නේ එරට තරුණ මහජන නියෝජිතයන්ට මෙතෙක් පැවැති රාමුවෙන් වෙනස් අන්දමකට ස්වකීය ජනතාව දෙස බලන්නට ඉඩකඩ සලසමින්ය. රට පාලනය කිරීම කෙළවරක් නැති ගැටලූ විසඳීමේ කාර්යයක් පමණක් නොව එහි අවසානයේ දී රටවැසියන් සතුටින් තෘප්තියෙන් ජීවත් කිරීමක් බව තේරුම් ගැනීම ඉතාම වැදගත් බව සඳහන් කිරීම සුදුසුය.

 

 

 

Older Entries