ජාතිකත්වය ඉක්මවා යා යුතු තාක්ෂණ යුගයේ බුදු දහම

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

2014/10/01 – ලංකාදීප- මිලින්ද මොරගොඩ

බෞද්ධයන්ට අභියෝගයක් පවතින බවට බලවත් විවාදයක් පවතී. අන්යම ආගම් සහ සංස්කෘතීන් බුදු දහමට බලපෑම් කරන එහෙයින් සිංහල බෞද්ධයන් සහ බුදු දහම ආරක්ෂා කර ගත යුතු බවට මතයක් පැතිරෙමින් තිබේ. බුද්ධාගමට සහ එහි පැවැත්මට යම් අභියෝගයක් ස්වභාවිකව පවතින බව පිළිගත යුතුය. එය රට තුළ පමණක් නොව ලෝකයේ නොයෙක් රටවල දී ද දැකිය හැකිය. වර්තමානයේ පමණක් නොව ඉතිහාසය අධ්ය්යනය කරන විට අතීතයේ ද එවැනි තර්ජන පැවැති බව නිරීක්ෂණය කළ හැකිය.

වසර දෙදහස් හයසියයකට වැඩි කාලය දෙස හැරී බලන විට බුදු දහම බාහිර ආකරැක මණ වලට ලක් වූ අවස්ථා එමටය. යටත් විජිත කාලයේ දී වඩාත් උගරලන වූ මෙම ගැටලූ හමුවේ සාර්ථකව විස`දුමක් සොයාගන්නට හැකියාවක් නොලැබුණේ නම් අද පවතින ආකාරයට හෝ බුදුදහම ආරක්ෂා වන්නේ නැත. දහම ආරක්ෂා කරගන්නට මහා සංඝරත්නය සහ ගිහි වියතුන් විශාල කැපවීමක් කර තිබේ. ඔල්කොට් තුමා ඇතුළු විදේශිකයන් සිට ධර්මපාල තුමන් වැනි වියතුන් දක්වා පිරිසක් සහභාගී වී ඇත. මේ අතරතුර ලෝකයේ නොයෙක් දෙනා බුද්ධ දේශනාව අධ්යවයනය කර එහි ඇති සදාතනික සත්යී පිළිගනිමින් සිටින බව ද අමතක කළ යුතු නැත. එදා සිට අද දක්වාම නොයෙක් ජාතීන් නොයෙක් විද්වතුන් බුදු දහම කෙරෙහි පැහැදී බුදු දහම වැළ`ද ගනිමින් සිටී. ජාත්යාන්තරය තුළ බුදු දහමට විශාල පිළිගැනීමක් ඇත. අනුන් විවේචනය නොකරන, අන්තවාදයක් නැති සහ ජීවිතයේ සැනසුම ඇති කරන දර්ශනයක් වශයෙන් වර්තමාන තාක්ෂණික යුගයේ බුදු දහම විශ්ව කීර්තියට පත්වෙමින් තිබේ.

බුද්ධ දේශනාව අනුව ජීවිතය සකස් කරගෙන ඇති මෙරට බොදුනුවන් අන්යර බලවේග හමුවේ දහම කරගන්නේ කෙසේදැයි සංවාදයකට යා යුතුව ඇත. ආර්ය අශ්ඨාංග මාර්ගය අනුව දර්ශනය පසක් කරගත් බුදු රජාණන් වහන්සේ මැද මාවත විනා අනෙකක් නැති බව පරි ත්ය්ක්ෂ කළේය. දහම ආරක්ෂාවන්නේ ධර්මයෙන්ම බවත්, අනුන් ගැන සොයන්නට කලින් තමන් ගැන සෙවීම වැදගත් බවත් දේශනා කර ඇත. දහමට එල්ල වි ඇති තර්ජන විස`දා ගැනීම හමුවේ තර්ජනයට කෙලින්ම මුහුණ දී අන්තවාදීව හැසිරීමෙන් බුදු දහමේ මධ්යිම පර්ජ තිපදාව අනුගමනය නොකරයි. දහම ආරක්ෂා කරගත යුතු එයට අනුව හැසිරෙමින් සහ එහි ඇති දර්ශනය ලෝකය හමුවේ අනාවරණය කරමින්ය.
බුදුන්ට ගල් පෙරළා දේවදත්තයන්ට බුදු විය නොහැකි වූ ආකාරයටම පිය රජුට වධ දී රජකම ගෙන සැනසීමෙන් රාජ්යළ පාලනය කරන්නට අජාසත්තයන්ට නොහැකි වූ බව සාමාන්ය ජනතාවට වටහා ගත හැකි ආකාරයට ජාතක කතාවෙහි දැක්වෙයි. දහම අවබෝධ කරගෙන දහමට අනුව කැපවී ඇති මහා සංඝ රත්නය එයට වඩා දුර දකින හැකියාව සහිත බව නිසැකය. තවත් ආගමක් යටපත් කර බලහත්කාරයෙන් බුදු දහම සුරක්ෂිත කරගන්නට හැකියාවක් නැති බව පැහැදිලිය.

බුදු දහම සිංහල ජාතියට සීමා විය යුතු එකක් නොවේ. සිංහලයන්ගේ ආගමක් ලෙස නොව පරරක්ශ්නයක් දෙස නිරවුල්ව බලා මැදිහත්ව කිරා වයා කරන්නට මග පාදන දර්ශනයක් සහිත ආගමක් ලෙස බුදු දහම පතුරවන්නට අවශ්යලය. එක ජාතියකට එක රටකට සීමා වූ ආගමක තත්ත්වයෙන් මිදී දේශ සීමාවක් නැති සර්ව කාලීන දර්ශනයක් ලෙස නැගී පැතිරෙන්නට බුදු දහමට ඇති අවකාශය පුලූල් ලෙස උපයෝගී කර ගැනීම ශරීා ලංකාවේ වර්තමාන බෞද්ධ පරී පබෝධයේ එකම අභිලාශය විය යුතුය. ඉදිරි සතියෙන් එළැඹෙන කඨින පිංකම් කාලසීමාව ගිහි පැවිදි සම්බන්ධතා සහ බෞද්ධ වත්පිළිවෙත් අනුව ශාසනයේ අභියෝග සාකච්ඡුා කරන්නට සුදුසු වකවානුවකි. සන්සුන්ව සිතා, සන්සුන්ව කරිභියයා කරන්නට බුදු දහමෙන් දෙන අනුබලය ලොවට පර කට කර තොරතුරු තාක්්ෂණ යුගයේ බොදු අනන්යාතාවය මතු කරගැනීම විනා අන් ව්යාකයාමයකින් රටට යහපතක් සිදුවන්නේ නැත.

හදිසි අනතුරු වලකා ගැනීමට තිබිය යුතු හදිසිය

එක් ප්‍රතිචාරයක්

milinda-prashna\

24.09.2014 -ලංකාදීප- මිලින්ද මොරගොඩ

රටක් දියුණු වන විට සමාජයට අත් දැකීම් බහුල පුද්ගලයන් අවශ්‍යය. එම අත්දැකීම් උපයෝගී කරගෙන මෙහෙයැවෙන්නට තරුණ බලකායක් සිටීම ද බලවත් අවශ්‍යය තාවයකි. නමුත් රට තුළ සිදුවන මාර්ග අනතුරු ගැන නිරීක්ෂණය කරන විට රටට අහිමි වන ජීවිත වලින් වැඩිම කොටසක් මෙම තිරණාත්මක ජන කොට්ඨාශ බව පැහැදිලිව දැකිය හැකිය. වයස අවුරුදු 26-30 අතර සහ අවුරුදු 51-55 අතර වයස් පරතර වල පිරිස මහා මාර්ග වල සිදුවන වාහන අනතුරු වලින් මියයන පිරිස අතර ඉහළම ප්‍රතිශතයකි. ජීවිතක්ෂයට පත්වූ වැඩිම ප්‍රමාණයක් පදික වේදිකාවේ ගමන් කරමින් සිටි සහ යතුරු පැදි අනතුරු වලින් බව ද අනාවරණය වෙයි. මාර්ග අනතුරු බහුලව සිදුවීම සම්බන්ධව සොයා බලා කරුණු යෝජනා කරන්නට පත්කරන ලද පාර්ලිමේන්තු කමිටුවේ වාර්තාව අනුව හෙළිදරව් වන එම කරුණු දෙක ගැඹුරෙන් විශ්ලේෂණය කිරීම වැදගත්ය.

මෙයට අමතරව සෞඛ්‍ය අමාත්‍යංශය මෙම කමිටුවට වාර්තා කර ඇති දත්ත අනුව අවුරුද්දකට රුපියල් මිලියන දහයක පමණ මුදලක් මාර්ග අනතුරු වලින් තුවාල ලබන අයට පරාර තිකාර වෙනුවෙන් වැයවන අතර කොළඹ ජාතික රෝහලට ඇතුලත් කරන රෝගීන්ගෙන් හතරෙන් එකක් මාර්ග අනතුරු වලට ලක් වූ අයයි. එයින් සියයට හැත්තෑවක් වයස අවුරුදු 15-45 අතර වටිනා ජීවිත බව ස`දහන්ය. මෙම මාර්ග අනුතුරු හෙයින් අවුරුද්දකට රුපියල් බිලියන 130 ක පමණ ජාතික ධනයක් රටට අහිමි වන බවද ගණන් බලා තිබේ.
මැදි ආදායම් රටක් බවට පත්වන විට තමන්ටම වාහනයක් හිමිකර ගැනීමේ අවශ්ය තාව සමාජයේ සියලූම දෙනාට පොදුය. පොදු ප්‍රවාහන සේවා ප්‍රමාණවත් සේවාවක් සපයන්නේ නැති සහ කලට වේලාවට තමන්ගේ කාර්ය ඉටු කරගැනීමට ඇතිවන තර`ගය තමන්ගේ වාහනයකින් ඉක්මනින් ඉටු කරගැනීමට යුහුසුලූ වෙයි. මාර්ග තදබදය සහ එයින් අහිමි වන කාලය බලවත් හදිසියක් ඇති කරයි. සුළු මොහොතක වැරැද්ද වටිනා ජීවිත රටට අහිමි කරයි. දිනකට ජීවිත පහත් හයත් අතර ප්‍රමාණයක් මාර්ග අනතුරු නිසා මිය යන බව දැක්වෙයි. අනතුරු හෙයින් මියයයන පිරිස පමණක් නොව ආබාධිත හා බෙලහීන තත්ත්වයට පත්වන පිරිස ද සුළු පටු නොවේ. මාර්ගස්ථ හදිසි අනතුරු වල පසුබිම එයයි.

නමුත් වාහන අධික වූ පමණනින් සහ ආර්ථිකය දියුණු වී ජනතාව අතරින් වැඩි දෙනෙක් වාහන පරිහරණය කරන්නන් වූ පමණින් අනතුරු වැඩිවන බව පිළිගත නොහැකිය. ලෝකයේ දියුණු රටවල් රථවාහන තදබදය පමණක් නොව මහජනතාවගේ හැසිරීම් ද කළමනාකරණය කරගෙන තිබේ. නොයෙක් පර්යේෂණ වලින් සහ අලූත් රීති ඇති කිරීමෙන් අනතුරු අවම කරගෙන ජීවිත ආරක්ෂා කරගෙන ඇත. එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය 2011-2020 මහ මග සුරක්ෂිත භාවය තහවුරු කිරීමේ දශකයක් ප්‍රකාශයට පත් කර තිබේ.

පොලිසිය යොදවා රථ වාහන වේග සීමා ඇති කිරීම සහ නීති පනවා ඒවා උල්ලංඝනය කරන්නන්ට නඩු පැවරීම පමණක් ප්‍රමාණවත් නැත. වාහනය ධාවනය කරන්නන් සහ මහ මාර්ගයේ ගමන් කරන්නන් ද නිවැරදි විනයකට අනුව ක්‍රියා කළයුතුය. රථයක් පදවන විට එය කරන්නට ඇති සුදුසුකම තමන්ම අවංක ලෙස ප්‍රශ්න කළ යුතු අතර මහ මග යනෙන පොදු ජනතාව ද මහා මාර්ගය භාවිතයේ දී උපරිම සැලකිල්ලකින් ක්‍රියා කිරීම අවශ්‍යය.
පොදු ප්‍රවාහන සේවා ශක්තිමත් කිරීම මාර්ග අනතුරු අඩු කරන්නට සහ මහ මග මාර්ග තදබදය සීමා කරන්නට බෙහෙවින් ඉවහල් වෙයි. පොදු ප්‍රවාහන සේවාව මෙරට ජනතාවගේ සුරක්ෂිත සහ කාලය කළමනාකරණය කරන එකක් බවට පත් කල හැකි නම් තමන්ගේ වාහනයකින් පාරට බැස වේගයෙන් හෝ අපරීක්ෂාකාරීව රිය පැදවීම සීමා සහිත වනු ඇති බව ද අවධානයට ගත යුතුව ඇත.

උපායශීලීව ආයෝජන හසුරුවා ගැනිම

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

17.09.2014 -ලංකාදීප- මිලින්ද මොරගොඩ

චිනය සහ ඉන්දියාව ආසියාවේ දැවැන්ත රටවල්ය. වර්තමාන ලෝක ආර්ථිකයේ ප‍්‍රබලයන්ය. මෙම රටවල් දෙක අතර පැහැදිලි තරගයක් තිබේ. නමුත් ගැඹුරු විශ්ලේෂණයකට යන විට තවත් සමහර පැති හමුවේ කදිම එකමුතුවක් පවත්වාගෙන යයි. ආර්ථික කරුණු අනුව සලකන විට වෙළ`ද පොළ සම්බන්ධව තර`ග කරයි. එකතුවී ආයෝජන කරන අවස්ථා ද ඇත. නමුත් කලාපයේ ආරක්ෂාව හමුවේ ක‍්‍රියාකරන විට තමන්ගේ කලාප කෙරෙහි අවධානයෙන් සිටී. එය ලෝකයේ බලවත් රටවල් ක‍්‍රියාත්මකවීමේ දී අනුගමනය කරන අලූත් ප‍්‍රතිපදාවක් බව අවබෝධ කර ගත යුතුය. මේ අතර තුර ලෝක බලවතා වශයෙන් ඇමරිකාව තම අරමුණ සාක්ෂාත් කරගැනීම හමුවේ ලෝකයේ නොයෙක් කැපීපෙනෙන තැන් කෙරෙහි තම පාලනය බලපවත්වන බව අමතක කළ යුතු නැත. අප රටට ජාත්‍යන්තර සම්බන්ධතා පවත්වා ගැනීමේ දී මෙම ප‍්‍රවනතා ගැන සැලකිල්ල යොමු කරන්නට සිදුවෙයි.

චීනය සහ ඉන්දියාව ලෝකයේ විශාලතම ජනගහනයක් ඇති රටවල් වශයෙන් අනාගත අවශ්‍යතා ගැන අවධානයෙන් සිටියි. නුදුරු කාලය තුළ ආහාර සහ ඛනිජ සම්පත් වල බලවත් අවශ්‍යතාවයක් ඇතිවන අතර චොකලට් පෙත්තක සිට තෙල් බැරලය දක්වා පුලූල් සැපයුම් පරාසයක් වෙනුවෙන් රටවල් දෙකම විශාල උවමනාවකින් ක‍්‍රියා කරනු ඇත. එය ජාත්‍යන්තර සමාජය තුළ අද පවතින වෙළ`ද සහ ආර්ථික රාමුව වෙනස් කරන්නට තරම් සංකීර්ණ එකක් වනු ඇතැයි සැලකේ.

මෙවැනි පසුබිමක් තුළ නොබැ`දි සමුලූවට පැමිණි චෞ එන් ලායි ගෙන් පසු චීනයේ බලවත් සහ ආර්ථික දැක්මක් සහිත නායකයා මෙරටෙහි සංචාරයක නිරතය. ද්වී පාර්ශවික කරුණු ගණනාවක් අලලා ශ‍්‍රී ලංකාව සමග පුලූල් සහයෝගීතාවයක නිරත වන චීන ජනාධිපතිවරයා සිය ආසියානු සංචාරය අවසන් කරන්නට ඉන්දියාව තෝරාගෙන තිබේ. එහි දී ඉන්දු චීන ආයෝජන ප‍්‍රතිපත්ති මාලාවක් ද ප‍්‍රකාශයට පත්කරනු ඇති බව අනාවරණය වෙයි.
ලෝක දේශපාලනයේ සියුම් පැති අවබෝධ කරගෙන බලවත් රටවල් මතුකරන පීඩනය අතර තුර රට වැසියන්ගේ සුබ සිද්ධිය උදෙසා සම්බන්ධතා මෙහෙයැවීමට රටට හැකියාවක් තිබිය යුතුය. බල කදවුරු හැසිරෙන ආකාරය නිරීක්ෂණය කරමින් රටට ආර්ථික වාසි අත්පත් කර ගැනීමට උපායශීලීවීම අවශ්‍යය.

ඉන්දියාව සමග නිදහස් වෙළ`ද ගිවිසුමක් අත්සන් කර ඇති ශ‍්‍රී ලංකාව ඉන්දියාව දකුණු කලාපයේ බලවතා බව වටහා ගනිමින් අර්බුද මතු නොවන ආකාරයට ආර්ථික සහයෝගීතාව පවත්වා ගත යුතුව ඇත. ඉන්දියාවට දොරටුවක් වශයෙන් කි‍්‍රයා කරන අතරතුර චීනය සමග ආර්ථික සම්බන්ධතා වැඩි දියුණු කර ගැනීමට සැලසුම් කළ යුතුය. රට තුළ නිෂ්පාදන වැඩි කරන ආර්ථික ශක්තිය නංවන ආකාරයකට සැලසුම් කළ යුතුය. චීන ආයෝජන රටට කැ`දවා එහි නිෂ්පාදන ඉන්දු ලංකා නිදහස් වෙළ`ද ගිවිසුම යටතේ ඉන්දියාවට අපනයනය කළ හැකි නම් රටට රැකියා, බදු ආදායම සහ විනිමය උපයා ගත හැකි වෙයි. ඉන්දියානු ව්‍යවසායකයන් සම්බන්ධ කරගෙන නිෂ්පාදනය කර චීන වෙළ`ද පොලට ගැලපෙන යමක් නිපදවන්නට රටට හැකියාව ඇත්නම් එය වාසියකි.

කලාපයේ බලවත් රටවල් දෙකක් සම්බන්ධව ඇති අවස්ථාවක අපට ඇති දක්ෂතාවය අනුව දිනන්නට පසුබිමක් තිබේ. චීනය සහ ජපානය අතර ද පැරිණි සහ අලූත් ආර්ථික වශයෙන් ක`දවුරු දෙකකි. ඉන්දියාව චීනය සහ ජපානය සමග එකිනෙක රටවල් අතර ගනුදෙනු කිරීමේ දී කුඩා සියලූ රටවල් වල කේන්ද්‍රස්ථානයක් වශයෙන් කටයුතු කරන්නට කුඩා රටක් වශයෙන් අපට හැකියාව ඇත. ආර්ථික ප‍්‍රවනතා සම්බන්ධව අධ්‍යයනය කර නිසි අවස්ථාවේ දී ගැලපෙන තීන්දු ගැනීම එයට ඇති එකම සුදුසුකමයි. ඉන්දියාව සහ චීනය ආසියාවේ බලවතුන් වශයෙන් ශ‍්‍රී ලංකාවේ ඉදිරි ආර්ථික පිම්ම වෙනුවෙන් බලවත් ශක්තියක් සහ ජවයක් බව පැහැදිලිය. මෙම රටවල් සතු ආකල්ප, කලාපීය බලවතුන් වශයෙන් හැසිරීම සහ ශ‍්‍රී ලංකාවේ සමාජ ආර්ථිකය සමාලෝචනය කර ඉදිරි තීරණ ගැනීම රටට වැඩදායකය.

මහින්දාගමනය, විජයාගමනය සහ රාමායනය

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

10.09.2014- ලංකාදීප- මිලින්ද මොරගොඩ

ඉන්දියාව සහ ශ‍්‍රී ලංකාව අතර බලපවත්වන සම්බන්ධතා කෙරෙහි අවධානය අලූත් මගකට පැමිණ තිබේ. එ රට අලූත් ආණ්ඩුව, අලූත් අග‍්‍රාමාත්‍ය නරේන්ද්‍ර මෝඩි සහ ඉන්දියාව හැසිරෙන ආකාරය ගැන විශාල බලාපොරොත්තු මෝදුවෙමින් තිබේ. මෙම පසුබිම හමුවේ ඉන්දියාව හ`දුනාගැනීම සහ ශ‍්‍රී ලංකාවේ රාමුව අවබෝධ කරගැනීම ඉතාම වැදගත්ය.වර්තමාන ලෝක ආර්ථික සහ දේශපාලන භූමිකාව තුළ ඉන්දියාවට පැවරුණ වගකීමක් තිබේ. එය නීති මගින් බල නොගන්වන ලද සහ කිසිවෙකු විසින් නොපවරන ලද එකකි. නමුත් ක‍්‍රියාකරමින් සිටින්නේ දකුණු ආසියාවේ බලවතා වශයෙනි. භූමියෙන් සතු ආධිපත්‍ය සහ විශාල වෙළ`දපොළ සහිත ආර්ථිකය හෙයින් මෙම බලවත් භාවය තවත් ඔප්නැංවී තිබේ. ශ‍්‍රී ලංකාවද දීර්ඝ ඉතිහාසයක්, ශිෂ්ඨාචාරයක් සහ අනන්‍ය සංස්කෘතියක් ඇති රටකි.
ඉන්දියාව සහ ශ‍්‍රී ලංකාව අතර අනෝන්‍ය සම්බන්ධතා දීර්ඝකාලයක් තිස්සේ පවතියි.

මෙම සම්බන්ධතා පැනනැගෙන ප‍්‍රධාන බල ධාරා හතරක් හ`දුනාගත හැකිය. එකක් රාවණා පුරාවෘතයයි. රාමායනය දෙරට තුළ දෙආකාරයකට සිදුවන විග‍්‍රහයකි. රටවල් වල ජන විඥානයේ දැවැන්ත ලකුණක්සේ දැකිය හැකිය. ශ‍්‍රී ලාංකිකයන්ට රාවණ වීරයෙකු නමුත් ඉන්දියානුවන්ට එය එසේ නොවේ. දෙවනුව ඉන්දියාවෙන් මෙරටට ලැබුණ බුදු දහමයි. ඉන්දියාවටත් වඩා බුදුදහම පවතින සහ ධර්මය ලෝකයට බෙදාදෙන රාජ්‍ය බවට පත්ව ඇත්තේ ශ‍්‍රී ලංකාවයි. තුන්වැනුව බදු දහම මෙරටට ලැබෙන්නට කලින් සිදුවූ විජයාගමනයයි. මෙම බල ධාරාවන්ට පසු නිරීක්ෂණය කළහැකි බලවත්ම සිද්ධිය නම් චෝල ආක‍්‍රමණයයි. එය සෑහෙන කාලයක් මෙරට පැවැත්මට, ආගමට සහ සංස්කෘතියට සිදුකළ බලපෑම සියුම්ය. මෙම සිද්ධි හතර නොයෙක් ආකාරයට රටවල් අතර සම්බන්ධතාවයන් හමුවේ සියුම්ව බලපවත්වමින් සිටී. ආර්ථික සාමාජයීය සහ ජනතාව අතර බැ`දීම් අලූත්වන සෑම අවස්ථාවකම මෙම කරුණු හතර පාදක කරගෙන සිදුවන බවක් පෙනේ. නමුත් බුදුදහම සහ එයින් ලැබුණ ශික්ෂණය ගැන නොතකන අප වඩා අවධානයට ගන්නේ රාමායනයේ ප‍්‍රතාප භාවයයි. බුදු දහමින් ලැබුණ ආභාෂය සහ විජයාගමනයට ඇති සම්බන්ධය අමතක කරන තරමට දෙරට අතර වර්තමානයේ පවතින්නේ රාමායනයේ එදිරිවාදයයි.

වසර දෙදහස් හයසියයකට වැඩි කාලයක් සමීප රටවල් වශයෙන් ජනතාව අතර බෙදාහදා ගැනීම් පමණක් නොව ගැටීම් බි`දීම්ද සිදුවූ බව සැලකිල්ලකට ගත යුතුය. දුපතක ස්වභාවය හෙයින් ශ‍්‍රී ලංකාවට නොයෙක් ජාතීන්ගේ සහ සංස්කෘතීන්ගේ ආක‍්‍රමණ සිදුවී ඇත. එහි ඉදිරියෙන්ම සිටින්නේ ඉන්දියානු බලපෑමයි. කාලයක් මෙරට රජපවුල් ආවාහ විවාහ කරගන්නේ ද දකුණු ඉන්දියාවෙන්ය. අවසාන කාලයේ ලංකාවේ රජකමට පත්වන්නේ ද ඉන්දීය සම්භවයක් ඇති නායක්කර්වංශිකයන්ය. මෙම පැති අලලා සලකන විට අප සමාජය විවෘත වියයුතු අතර දෙරටටම සිදුවීම් අලලා ආඩම්බර වියහැකි උරුමයක් තිබේ.

ඒ අනුව ඉන්දියාව සහ ශ‍්‍රී ලංකාව අතර අත්‍යාවශයෙන්ම තිබිය යුතු එදිරිවාදයක් නොව සියුම් සම්බන්ධතාවයක් බව පැහැදිලිය. විජය කුමාරයාගේ පැමිණීම සහ මහින්දාගමනය සම්බන්ධව තහවුරු කළ හැකි සාධක එමටය. පෙනෙනදේ නොතකන සහ නොවැදගත් දේ ගැන සියුම් තර්ක ගොඩනගන දෙරටටම දෙරට ගැන, එහි අනන්‍ය සම්බන්ධතා ගැන අලූතින් කියවන්නට අවශ්‍යය. සම්භවය අලූත් ආකාරයකට තහවුරු කරගත යුතුව ඇත. බුදු දහම වැළ`ද ගැනීමෙන්, දෙරට අතර සංස්කෘතික සහ ආර්ථික සම්බන්ධතා වලින් රටට ලැබුණ අවස්ථා ඉමහත්ය. රටවල් අතර ඉහළින් පහලින් හෝ වෙනත් බලවත් කමක් වෙනුවට සම්බන්ධතා මතුපිටට ගැනීම සුදුසුය. එවැනි පසුබිමක සිට අනාගතය දෙස විග‍්‍රහයකට ගමන් කිරීම විනා අන්විකල්පයක් නැත.

රථ වාහන තද බදය නැති කරන අලූත් ප‍්‍රතිපත්ති

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

03.09.2014- ලංකාදිප- මිලින්ද මොරගොඩ

වාහන තදබදයට දුප්පත් පොහොසත් බේධයක් නැත. පාපැදියකින් හෝ යතුරු පැදියකින් ගමන් කරන පුද්ගලයෙකු කොතැනකින් හෝ රිංගා තමන්ගේ ගමන ඉක්මන් කර ගනී. පොදු ප‍්‍රවාහන සේවාවක ගමන් කරන මගියෙකුට පමණක් නොව පුද්ගලික වාහනයක ගමන් කරන අයෙකුට ද වාහන තදබදයෙන් සිදුවන කාලය අපතේයාම පොදුවේ වි`දින්නට සිදුවී ඇති හිරිහැරයකි. එය මෙරට ප‍්‍රධාන නගරවල දක්නට ලැබෙන ප‍්‍රධාන අවහිරයකි. මහා මාර්ග පුලූල් වෙයි. අධිවේගී මාර්ග තැනෙයි. නමුත් වාහන තදබදයට විස`දුමක් නැත. නිතිපතා විශාල වාහන ප‍්‍රමාණයක් ධාවනයට එකතු වන අතර ප‍්‍රධාන නගර වලට එකතුවන වාහන ද ප‍්‍රධාන නගර වලින් අගනුවරට පැමිණෙන වාහන ද එකතු වූ විට එය එක සේ බලපවත්වන ප‍්‍රධාන ගැටලූවක් වී තිබේ.

වාහන අක‍්‍රමවත්ව සහ කාලය ගනිමින් ධාවනය වන විට එහි ගමන් කරන මගීන් ගේ වැඩ කරන්නට හැකි කාලය අපතේ යයි. ඉන්ධන දහනය මගින් සිදුවන නාස්තිය තවත් බරපතල ප‍්‍රශ්නයකි. නියමිත වේලාවට තමන්ගේ කාර්යය ඉටුකර ගැනීමට නොහැකිවීමෙන් සිදුවන අතෘප්තිය සහ මානසික පීඩනය මේ සියල්ලටම වඩා බලවත්ය. ආර්ථිකය සහ සමාජය තුළ පැන නැගෙන මෙම විෂම තත්ත්වය සැලකිල්ලට ගෙන රටට ගැලපෙන අලූත් විස`දුමක් නිර්මාණය කිරීම තවත් ප‍්‍රමාද කළ යුතු කාර්යයක් නොවේ. රථ වාහන තදබදය ලෝකයේ දියුණු වෙමින් පවතින රටවලට පොදු ප‍්‍රශ්නයකි. ඒක පුද්ගල ආදායම වැඩි වී මැදි ආදායම් රටක් බවට පත්වන විට සෑම පුරවැසියෙකුම පුද්ගලික පරිහරණයට වාහනයක් මිල දී ගන්නා අතර ඒවා මහ මගට එකතු වන විට තදබදය ඇතිවීම අපේක්ෂා කළ යුතුය. ජනතාව ගේ ආර්ථික මට්ටම ඉහළට නැගෙන විට දියුණු රටවල් පොදු ප‍්‍රවාහනය ශක්තිමත්කර ඒවායේ පහසුකම් නංවයි.

විශේෂයෙන් ප‍්‍රධාන නගර වල සිට බස්රියෙන් හෝ දුම්රියෙන් පැමිණෙන මගීන්ට නගරය තුළ සිය අවශ්‍යතා ඉටු කරගැනීමට පහසුවන ආකාරයට නාගරික බස් සේවා විධිමත් කරයි. කැමැති තැනකට ඉක්මනින් නිවී සැනසිල්ලේ යා හැකි ආකාරයක් නගරය තුළ ඇති කළ හැකි නමු පුද්ගලික වාහන භාවිතාව අවම වෙයි. පාසලට හෝ කාර්යාලයට ඉක්මනින් සහ අපහසුවකින් තොරව යා හැකි ක‍්‍රමයක් සකස් වන විට පුද්ගලික වාහන වලින් අධික වියදමක් සහ මහන්සියක් දරා පැමිණෙන්නට කිසිවෙකු කැමැති නොවනු ඇත. නමුත් දැන් රට තුළ පවතින බස් සහ දුම්රිය ප‍්‍රවාහනයේ අක‍්‍රමවත්බව සහ ඒවායේ ද ගමන් කරන මගී පිරිස බලන විට හැකි සියලූම දෙනා තමන්ගේම වාහනයක් විනා වෙන විකල්පයක් ගැන සිතන්නේ නැත.

අධිවේගී මාර්ග සමග කොළඹ නගරය වටා අලූත් සංස්කෘතියක් ඇති වෙමින් තිබේ. කොළඹ පිටත වටරවුම් අධිවේගී මාර්ගය සහ මහනුවර සහ රත්නපුර මාර්ග ඉදිවූ පසු මෙය සම්පූර්ණ විය හැකිය. දැනට දකුණු පලාතෙන් පැමිණෙන පොදු ප‍්‍රවාහන සේවා මහරගමින් ආරම්භ කර ආකාරයට සෙසු අධිවේගී මාර්ග වල පොදු ප‍්‍රවාහනය ද පිටත වටරවුම් මාර්ගය සමග සම්බන්ධ කළ හැකිය. කඩුවෙල, කොට්ටාව, කෙරවලපිටිය සහ කඩවත යන නගර හතර ඉදිරියේ දී විශාල පුනරුදයක් ඇතිවන බව සමීක්ෂණ දක්වයි. මෙම නගර වටා ප‍්‍රධාන මාර්ග වල පොදු ප‍්‍රවාහනය කේන්ද්‍ර ගත කළ හැකිය. එම නගර සමග කොළඹ සම්බන්ධ කරන නගරය තුළ පොදු ප‍්‍රවාහනය වෙනම පවත්වාගෙන යා හැකි වෙයි. සියලූම වාහන කොළඹට ඇතුළුවීම සීමා වන අතර එය කළ හැක්කේ දැන් සිටම අලූත් ප‍්‍රවාහන සැලැස්මක් ගැන සාකච්ඡුා කළහොත් පමණකි.

පොළවට ඉහළින් ඉදිවන මාර්ග සහ උමං මාර්ග වැනි අධික වියදම් සහිත ව්‍යාපෘති වලට ප‍්‍රවේශවීම විනා විකල්පයක් රටට නැත. ඒවා සැලසුම්කර ආයෝජනයක් වන තෙක් කොළඹ වටා ඇති ප‍්‍රධාන නගර වලට වාහන තදබදය බෙදා හැරියහොත් සහ කොළඹට ඇතුළුවන ජනතාව වෙනුවෙන් හො`ද නාගරික පොදු ප‍්‍රවාහන සේවවාක් ඇති කළහොත් එය ඉතාමත් වැදගත්ය. නාගරික රථවාහන තදබදය නිසා රටට අහිමි වන ශ‍්‍රමය සහ ඉන්ධන හානියේ තරම ගැන සොයා බලන විට ඉක්මනින් යම් විස`දුමක් වෙන්වෙන් එක`ගවීම විනා විකල්පයක් නැති බව පැහැදිලිය.

සුපිරි වෙළ`දාමේ නව ප්‍රවනතා

එක් ප්‍රතිචාරයක්

milinda-prashna

27.08.2014- ලංකාදිප- මිලින්ද මොරගොඩ

ශ්‍රී ලංකාවේ පාරිභෝගිකයන්ට අත්‍යාවශය පරිභෝජන භාණ්ඩ මිළදී ගැනීම ස`දහා සති පොළ සිට සුපිරි වෙළ`දසැල දක්වා විහිදුන අවස්ථා පවතී. සති පොළට පැමිණ එහි ඇති නොයෙක් සුවිෙශ්ෂි දේ මිළදී ගනිමින් සති පොළක පවතින සංස්කෘතිය වි`දින්නට මෙරට පාරිභෝගිකයින්ගෙන් යම් කොටසකට රුචිකත්වයක් ඇත. ඔවුන්ගේ අරමුණ දුර බැහැර තැන්වලින් එකතු කරගන්නා නොයෙක ආවේනික ආහාර ද්‍රව්‍ය මිළදී ගැනීමටය. නාගරික ප්‍රදේශවල සංකීර්ණ ජීවිත ගත කරන ඇතැමුන් තමන් බාලවියේ දී ආහාරයටගත් නමුත් දැන් සොයා ගැනීමට නොහැකි ඵලවැල සහ ධාන්යා සති පොළේ දී මිළ ගෙවා අත්පත් කරගන්නේ මහත් තෘප්තියකින්ය.

සුපිරි වෙළ`ද පොළ එයට වෙනස් තැනකි. මුල් කාලයේ ඒවා කෙරෙහි සාමාන්‍ය ජනතාව ආකර්ශනය වූයේ නැත. ධනවත් ඉහළ පැලැන්තියක කොටසක් වැඩි මිළක් ගෙවා නොයෙක් වෙළ`දනාම වලින් විකුණන ආනයනික දේ මිලයට ගැනීමට එහි යන බව එකල පාරිභෝගිකයෝ නිගමනය කරනලද බව නිරීක්ෂණය කරනවිට පෙනේ. නමුත් රට තුළ මැදි ආදායම් ලබන ජනකොටස වැඩි වන විට සහ කාර්යබහුල සංකීර්ණ සමාජයක් බිහිවන විට එහි ජීවත්වන පාරිභෝගිකයන් නිතැතින්ම සුපිරි වෙළ`දසැළ කරා ආකර්ශනය වෙයි. එහි ගොස් භාණ්ඩ මිළදී ගැනීම සහ සුපිරි වෙළ`ද සැලෙහි ගැවසීම එක්තරා විශේෂිත සමාජ මට්ටමක් ඇති කරනු ඇතැයි අපේක්ෂාවෙන් ද මෙම වෙළ`දසැල් කරා යොමුවන කොටසක් ද සිටී.

කෙසේ නමුත් මෑත කාලය තුළ මෙරට සුපිරි වෙළ`ද සැල් වලින් මිළදී ගැනීමට සාමාන්‍ය පාරිභෝගිකයන් පවා නැඹුරු වෙමින් පවතින බව වෙළ`ද වාර්තා දක්වයි. රටක ආර්ථිකය දියුණුවන විට දැකිය හැකි වෙනස එයයි. මැලේසියාවේ වෙළ`දාමෙන් සියයට හැටක් පමණ සුපිරි වෙළ`ද සැල් වලින් සිදුවන අතර එරට දියුණුවන විට එය සිදුවූ බව දැක්වෙයි. ඉදිරි වසර දහය තුළ දැනට මෙරට සුපිරි වෙළ`ද සැල් වලට හිමි ප්‍රතිශතය සියයට දහසයක සිට ඉදිරි වසර දහය තුළ සියයට පනහ ඉක්මවනු ඇත. මෙරට සුපිරි වෙළ`ද සැල්වලින් කරන ගනුදෙනු වලදී සාමාන්‍ය යෙන් සියයට අසූවක් පමණ රුපියල් දහසකට අඩු වටිනාකමක බඩු භාණ්ඩ මිලදී ගැනීම් බව දැක්වෙයි, එක්තරා ප්‍රමාණයකට පමණක් වියදම් කළ හැකි කොටසක් මෙම සුපිරි වෙළ`දසැල් ජාල කරා යොමු වෙමින් පවතින බව මෙයින් පෙනේ.
මිළ සහ තත්ත්වය යන පැරණි ගුණාංග ආරක්ෂා කිරීම වෙනුවට පාරිභෝගිකයන්ට ගරු කිරීම සහ ඔවුන්ගේ තෝරා ගැනීමට මෙරට සුපිරි වෙළ`දසැල් ඉඩ දී තිබේ.

පාරිභෝගිකයා සතු මුදල සහ ඔහු මිළදී ගැනීමට අවශ්‍ය ප්‍රමාණය ගැන සුපිරි වෙළ`ද සැළ තකන්නේ නැත. සාමාන්‍ය වෙළ`ද සැළකින් අර්තාපල් ග්‍රෑම් සියයක් ඉල්ලා සිටියහොත් වෙළෙන්දා පාරිභෝගිකයා දෙස බලන්නේ අවඥාවෙනි. අර්තාපල් කිලෝ දෙකක් ඉල්ලන ගනුදෙනුකරු කෙරෙහි වැඩි අවධානයක් දක්වයි. මුදලාලි තරාදියට දමන අර්තාපල් ගෙඩි කිහිපය විනා තමන්ගේ පවුලට වේලකට සකස්කර ගැනීමට හැකි ප්‍රමාණයේ හෝ පලූදු ඇති ගෙඩි වෙන්කර ගැනීමට සාමාන්‍ය තැනෙක වැඩි ඉඩක් නැත. එවැනි විමසීමක් කරන ගනුදෙනු කරුවෙකුට ලැබෙන්නේ නරක ප්‍රතිචාරයකි. එය පුද්ගලික අංශයේ පමණක් නොව රාජ්‍ය අංශයේ වෙළ`දාමේ දී ද දකින්නට ඇති සාමාන්‍ය කරුණකි.
තමන්ට අවශ්‍යදේ පරෙස්සමෙන් තෝරාගෙන අවශ්‍ය ප්‍රමාණයෙන් මිළදී ගැනීම වෙනුවට දෙනදේ රැ‍ගෙන යන පාරිභෝගික රටාව වෙනස් වී තිබේ. ගනුදෙනු කරුට සවන්දෙන සහ ඔවුන්ගේ අවශ්‍යතා ඉටුකරන වෙළ`දාමක් කරා සුපිරි සැළ පරිවර්තනය වී තිබේ. මැදි ආදායම් ලබන රටක පාරිභෝගිකයන්ගේ ආකල්ප සහ හැසිරීම පර්යේෂණය කර වෙළ`ද ප්‍රතිපත්ති තීරණයකර ඇති අතර මෙවැනි සුළු හැ`ගවීමකින් වෙළ`දාම තුළ සිදුවී ඇති පරිවර්තනය ව්‍යාපාරික අංශ සිය අවධානයට ගත යුතුය.

හුදෙක් දෙයක් විකිණීම පමණක්නොව වෙළ`ද සැලට පැමිණෙන පාරිභෝගිකයාගේ බිල්පත් ගෙවන්නට සහ අවශ්‍ය නම් කැමැති වේලාවක් ගතකර භාණ්ඩ තෝරා ගැනීමට ඉඩදීම ද තර`ගකාරී වෙළ`ද අංශ අධ්‍යනය කළ යුතු පැති සේ සැලකිය හැකිය. පවතින නව ප්‍රවනතා සලකා ඒවාට අනුගත වීමට වඩා සුපිරි වෙළ`ද සැලට අභියෝගවන අලූත් සේවා සම්පාදනයට සාමාන්‍ය ව්‍යාහපාරික අංශ යුහුසුළු වියයුතුය. එය තර`ගයක් ඇති කරන අතර වාසිය ලැබෙන්නේ පාරිභෝගිකයාටය.

රටක වටිනාකම ඉහළ නංවන මැතිවරණ වියදම් පාලනය

ප්‍රතිචාරයක් ලබාදෙන්න

milinda-prashna

20.08.2014 – ලංකාදිප – මිලින්ද මොරගොඩ
මහජන නියෝජිතයන් තෝරාගැනීමට ඡන්ද පැවැත්වීම ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදයේ යහපත් ලක්ෂණයකි. මැතිවරණයකට ඉදිරිපත්වන අපේක්ෂකයෙකු සිය ඡන්ද දායකයන්ගේ අවධානය දිනාගැනීමට කරන වියදම සුළු පටු එකක් නොවන බවට අදහසක් පැන නැගී තිබේ. එයට සමාන්තරව යමින් ලෝකයේ නොයෙක් රටවල් අපේක්ෂකයන් මැතිවරණයකදී කරන වියදම පාලනය කර සමාන අවස්ථා සපයන්නේ කෙසේද යන බරපතල ගැටලූවට විස`දුම් සොයමින් සිටී.
බ‍්‍රසීල මැතිවරණය ලබන ඔක්තෝම්බර් මාසයේ දී පැවැත්වෙන විට අපේක්ෂකයන්ට ප‍්‍රචාරක අනුග‍්‍රහය එරට රජයේ වියදමින් කරන සූදානමක් ගැන අනාවරණය වෙයි. එයට අනුව ප‍්‍රධාන අපේක්ෂකයන්ගේ රූපවාහිනී දැන්වීම් වියදමින් සියයට අසූවක් බ‍්‍රසීලය ගෙවන අතර නාලිකාව නරඹන ග‍්‍රාහක ප‍්‍රතිශතය සහ ජයග‍්‍රහණය ස`දහා අපේක්ෂකයන්ට ඇති හැකියාව සම්බන්ධ විශේෂ මිනුමකට අනුව එය සිදුවනු ඇත.

එපමණක් නොව මෙම නාලිකා ප‍්‍රවෘත්ති ප‍්‍රචාරයේ දී අපේක්ෂකයන්ට දෙන ගුවන් කාලය ද මෙකී ප‍්‍රමිති අනුව සීමා කර තිබේ. එම තීරණ අනුව සෑම අපේක්ෂකයෙකුටම සමාන අවස්ථා සම්පාදනය කිරීමට හැකිවන අතර මැතිවරණ
ක‍්‍රියාවලිය යුක්ති සහගත එකක් කළ හැකි වෙතැයි බ‍්‍රසීලයේ අපේක්ෂාවයි. ඇමරිකාව මහජන නියෝජිතයන් මැතිවරණ වලට කරන වියදම සීමාකරන නොයෙක් නීති පනවා ඇත. පුද්ගලයන්ට හෝ සමාගම්වලට පවා පක්ෂ වලට හෝ
අපේක්ෂකයන්ට කළ හැකි පරිත්‍යාග යම් විනිවිද පෙනෙන ක‍්‍රමවේදයකට හසුරුවන්නට නීති පනවා තිබේ.

බි‍්‍රතාන්‍ය පවා දේශපාලන පක්ෂ වලට ලැබෙන ආධාර සහ ඒවා වියදම් කරන ආකාරය මහජනතාවට දැනුම් දිය යුතුය. ජර්මනිය අපේක්ෂක වියදම් කෙලින්ම ගෙවන අතර ඉන්දියාව ඇතුළු රටවල් ගණනාවක් ද මැතිවරණයක දී ලබන ඡන්ද ප‍්‍රමාණය අනුව වියදම් වලින් කොටසක් ආණ්ඩුවෙන් පියවන ක‍්‍රමවේදයක් අනුගමනය කරයි. මෙවැනි ක‍්‍රම මගින් මැතිවරණ වියදම් සම්බන්ධයෙන් පාලනයක් කරන්නේ ඇයි? මැතිවරණ වියදම් සහ අපේක්ෂකයන් අතර ගැවසෙන අනිසි ධනය රටක පාලනය කෙරෙහි කරන බලපෑම අඩු කිරීම වැදගත් හෙයින්ය. ඕනෑම රටක මැතිවරණයක දී අපේක්ෂකයන්ගෙන් කොටසක් කලූ සල්ලි උපයෝගීකර ගන්නා අතර ඒවායේ තරම අනුව ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදය අනතුරකට පත්වන බව පැහැදිලිව අනාවරණය වී තිබේ. නොයෙක් ක‍්‍රම වලින් අයථා ආකාරයට ධනය උපයන ඇතැමුන් ඒවා යොදවන්නේ තම අපේක්ෂකයන්ගේ මැතිවරණ ව්‍යාපාරයටය. ධනය නැති නොඑසේනම් සාධාරණව ධනය උපයන අපේක්ෂකයන් මෙම බලවත්කම හමුවේ අසරණ භාවයට පත්වෙයි.

මහජන නියෝජිතයෙකු වීමට මහා ධනයක් ආයෝජනය කළ යුතු වන අතර එම ධනය කවර ආකාරයකට හෝ උපයා ගත හැකි බව තහවුරු වෙමින් තිබේ. ඒ අනුව ඉතාමත් දුෂිත සහ අසාධාරණ ක‍්‍රම වලින් ජන මතය වෙනස් වන අතර තමන් වියදම් කළ ධනයට සරිලන ආකාරයේ ප‍්‍රති උපකාර අපේක්ෂාවෙන් ජයග‍්‍රාහකයන් සමග එකතුවන ඇතැමුන් ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදයේ ගුණාංග උල්ලංඝනය කිරීම බහුලව සිදුවන බව සෑම රටකින්ම ලැබෙන වාර්තා පෙන්වයි.
බ‍්‍රසීලය පමණක් නොව ලෝකයේ නොයෙක් රටවල් සහ ප‍්‍රතිපත්ති සම්පාදකයන් මෙම ගැටලූවට එරෙහිව විස`දුම් සොයමින් සිටින අතර එය පහසු හෝ සරල එකක් නොවන බව පැහැදිලිව පෙනේ. මහජන කැමැත්තෙන් ජනතා නියෝජිතයන් පත් කර ගැනීමේ මැතිවරණ ක‍්‍රියාදාමය සරල සහ ජනතාව ගරු කරන තත්ත්වයකට පත් කරගැනීම අභියෝගයකි.

මැතිවරණකදී දේශපාලන පක්ෂ සහ අපේක්ෂකයන් වටා එකතුවන මැර බලය සහ ධන බලය මහජන මතයට බලපෑමක් කරන තත්ත්වයට පත්ව ඇත්නම් එය සමාජ ප‍්‍රගමනයට බලවත් හානියකි. සර්ව ජන ඡන්ද බලය හිමි දීර්ඝ කාලයක් එය අත්හදා බලා නොයෙක් අත්දැකීම් ඇති ශ‍්‍රී ලංකාවට ද මැතිවරණ කි‍්‍රයාදාමයේ හො`ද නරක ගැන අවබෝධයක් තිබේ. ලෝකය යහපත් තැනක් කරන්නට සහ මහජන මතය නිසි ලෙස විමසන්නට අනුගමනය කරන ප‍්‍රතිපත්ති සම්බන්ධව අවධානයක් රට තුළ තිබිය යුතුය. ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදය ආරක්ෂා කිරීම පමණක් නොව එහි ඇති ගුණාංග ආරක්ෂා කරන ප‍්‍රයත්නය ද රටක වටිනාකම් ඉහළ නංවන බව අමතක කළ යුතු නැත.
මිලින්ද මොරගොඩ

Older Entries

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.